Denksport L Uï n n El i 0 jH Donderdag 3 oktober 1991 Redactie: 023-150263 of 150328 HENRI ETTi VAN DER HOEVEN HETTY PRINS YVONNE VAN DER WENSCH Vormgeving: AN DRIES DETMAR 27 PUZZEL SCHAKEN Nummer 40 Horizontaal: 1. klaar; 5. over blijfsel; 8. insekt; 12. verborgen; 14. gast; 15. aandoening; 18. af gelegen; 19. spinneweefsel; 20. plus; 21. energie; 22. ook; 23. ri viermonding; 25. telwoord; 27. metaal; 29. bitterheid; 30. sportevenement; 31. wandpilas- ter; 33. overzetvaartuig; 35. ver bond; 37. huisdier; 38. loopstok; 40. persoonlijk voornaam woord; 42. eenmaal; 45. waak zaam; 47. hevig; 49. insekten- eter; 50. gooi; 52. ontkenning; 53. rijtuig; 56. graansoort; 58. vogelprodukt; 59. rijtuig; 61. deel van het hoofd; 62. dokter; 64. lichaamsdeel; 65. zuivelpro- dukt; 67. gewicht; 68. geweren- piramide; 70. Zwitsers kanton; 72. sluiertje; 74. reuzenbeeld; 76. veeleer; 78. vreemde munt; 80. rondhout; 81. veepad; 82. judograad; 83. laatste wilsbe schikking; 86. zwart paard; 88. leidsman; 89. kattekruid; 90. soort bier; 91. herfst. Verticaal: 1. strafwerktuig; 2. stormloop; 3. bijbelse naam; 4. stoom; 5. interest; 6. takje; 7. sint; 8. graan; 9. landbouwwerk tuig; 10. heimelijk; 11. bestuur der; 13. gelaatskleur; 14. vreem de munt; 16. uniek; 17. ijzeren spijltje; 18. kerel; 22. kampeer- verblijf; 24. dwaas; 26. door zichtig weefsel; 28. plechtige in komst; 30. knijpwerktuig; 32. loofboom; 33. hoendersoort; 34. bergspits; 36. spook; 39. woud koe; 41. inbreker; 43. tennis- term; 44. hoofdkerk; 46. keu kengerei; 48. verlichtingsmid del; 51. vreemd; 54. telwoord; 55. salonmeubel; 57. rivier; 60. senior; 61. zanggroep; 63. mu zieknoot; 64. landgoed; 66. bak plaats; 67. graansoort; 69. losge raakte naad; 71. drukte; 73. een weinig scheel; 75. bosgod; 77. jonge stier; 79. stad in Enge land; 83. ogenblik; 84. soort pa pegaai; 85. bijbelse vrouw; 87. voorzetsel; 88. muzieknoot. Oplossingen, per briefkaart, dienen uiterlijk dinsdag a.s. in ons bezit te zijn. Indien per post wordt ingezonden, als volgt adresseren; Redactiesecretari aat, Uitgeversmaatschappij Leidsch Dagblad b.v., Postbus 54,2300 AB Leiden. Oplossing nummer 39 rebels-eren-bivak i-e-ops1ag-kano-a s tunte1i g-mat-oom er-i-kat-sonoor-o e ike1-ne ve1-n-nee -p o t-d g-1 ima-1 e t s h-mica-man-drama- al-gems-k-i-emelt rek-dee1-wenk-nor stage-t-s-reep-nu -start-rit-slak-c pe ts-tee r-s t-pad- a le -n-d ie s t-h ame 1 t-gravin-te1-j-me ego-dik-delegatie n-uria-portie-o-s teder-vonk-skelet Winnaars De handdoeken gaan deze week naar G. van der Hoeven, Roden- burgstraat 1, 2381 BG Zoeter- woude (kruiswoord) en E.H. Moraal, Hoofdstraat 97, 2351 AD Leiderdorp (cryptogram). Cryptogram nummer 40 Horizontaal: 4. De helft van twee druppels water; 8. Schitte rend toestel; 9. Om de matras of om een langspeelplaat; 11. Zeil- rijtuig; 12. Menigte voor de ge meenschappelijke opleiding; 14. Boeiende kraai; 16. Geen slecht metaal en de prijs valt mee!; 17. Dat dier loopt tussen de bomen; 19. Noot voor Euro peanen die aangevoerd worden. Verticaal: 1. Meereizende knechten; 2. Die jongens zitten flink in de kleren; 3. Zijn vrij heid brengt poppen in bewe ging; 4. Serpent in de badka mer; 5. Veel kerels in Zuid-Afri- ka; 6. Godin in het hart van de 11. Wordt binnengehaald als het regent; 13. Tot andere ge dachten brengen na een auto ongeluk; 15. Grijp de gids in de bergplaats!; IQ. Het is te heet voor de kat!. Oplossing cryptogram 39 b—v—dm— baliebediende- r-i-t-r-e-e-d- aanhouden-trek n-k-g-e-s-w-1- dossier-toeter s-d-n-v-e-r-v- teruggetrokken -i-an -n- schatje- -h-i-a-k trefbal e-n-r-e-w rad-otter e-s-e- roemer s-n-f- Jan Timman kende een voor zijn doen ongewoon zwakke start in het Wereldbekertoer nooi, dat momenteel in Reykja vik wordt gehouden. Na in de eerste ronde te hebben verloren van Ljubojevic volgde een tweetal remises. In de vierde ronde was het opnieuw mis. Onze landgenoot verloor met wit van de Amerikaan Yasser Seirawan. Men zal zich herin neren dat diezelfde Seirawan vorig jaar december de KRO- match tegen Timman ook al op zijn naam wist te schrijven, het geen toch te denken geeft. Het was trouwens een merk waardige partij. Vanuit een En gelse opening ontstond een soort drie-rijen-opstelling. In dit soort stellingen gaat zwart 'gewoon' staan en laat wit rus tig het initiatief nemen. Onder tussen posteert zwart - ondanks zijn gebrek aan ruimte - zijn stukken zo economisch moge lijk en loert hij op een counter. Het is een uiterst lastig te be strijden speelwijze waarvan ik vermoed dat Timman zich heeft zitten verbijten. Ik kan me ten minste moeilijk voorstellen dat onze voorvechter, die bekend staat om zijn attractieve speel stijl, erg gecharmeerd is van dergelijke systemen. Wit: Timman Zwart: Seirawan Engels I. Pf3 Pf6; 2. c4 c5; 3. Pc3 e6, 4. g3 b6; 5. Lg2 Lb7; 6. 0-0 Pc6; 7. e3. Normaliter speelt wit hier 7. d4. Ik heb geen voorbeelden kunnen vinden waarin de tekst zet werd gespeeld. 7. Le7; 8. b3 0-0; 9. Lb2 Tc8; 10. d4 cxd4; II. Pxd4 Dc7; 12. Pc2. Vanaf hier ontstaat er een typische la- veerpartij waarin beide partijen zullen proberen him stukken zo goed mogelijke posities in te la ten nemen. Wit heeft meer ruimte, maar het is lastig om aanknopingspunten te vinden. 12. a6; 13. e4 Pa7; 14. Pe3 d6; 15. a4 Pc6: 16. Tel Pe5. Een provocerende zet waarmee f4 wordt uitgelokt. De opzet van het zwarte spel is er op gericht wit te verleiden tot agressieve zetten, waardoor verzwakkin gen ontstaan, om vervolgens in een tegenaanval toe te slaan. Timman laat zich echter niet van de wijs brengen en reageert solide. 17. Tel Tfe8; 18. Pc2 2 w - k r E L_ r r A u nEEDli! L Q I c I C Z I A r I i i. A 1 1 i i i Q - rS Lf8; 19. Pd4 Ped7; 20. Te3 Het is me niet duidelijk wat Tim man met deze zet heeft beoogd. Misschien overwoog hij een ko- ningsaanval, die zou kunnen beginnen met g4, waarna de to ren naar g3 of h3 kan worden gespeeld. Meer in de lijn ligt een aanval via de d-lijn om de zwakke zwarte pion op d6 aan te vallen. Na het antwoord van Seirawan gaat dit plan niet goed op. 20. g6. Dreigt Lh6 en als wit geen kwaliteit wil verliezen is hij gedwongen tot f4, waarmee hij de zwartspeler echter volledig in de kaart speelt. 21. Te2 Db8; 22. Tbl Pc5; 23. Lal Da8. Vrijwel alle stukken staan thans op het cen trum gericht. De pion op e4 hangt en het valt te begrijpen dat de dekking door de dame niet in aanmerking komt. Het alternatief leidt evenwel tot een kleine verzwakking. De wijze waarop zwart zich in dit soort posities pleegt te be vrijden bestaat uit de themati sche opstoot van zijn b- of d- pion. In deze partij komt het echter niet zo ver. 24. f3 Db8; 25. Dd2 h5. Be reidt Kh7, gevolgd door Lh6 voor. 26. Teel Kh7; 27. Lfl Lh6; 28. Df2 Pcd7. Maakt veld c5 vrij voor de toren. 29. De2 h4. (zie diagram 1). Het is heel opmerkelijk dat de witte stelling snel minder wordt nu zwart besloten heeft uit zijn schulp te kruipen. 30. Lh3 Tc5; 31. b4 Tcc8. Nu moet wit op c4 letten. 32. f4. Geen mooie zet, maar zwart stond op het punt op g3 te ruilen en d5 op te spe len. 32. Ph5. Hoe moet pion g3 worden gedekt? De witte da me is gebonden aan c4. 33. Kg2 kan niet wegens 33. hxg3; 34. hxg3 Lxf4; terwijl 33 Kf2 even min aantrekkelijk oogt. Daarop beschikt zwart mijns inziens over 33. Dc7; 34. Lfl Dd8; niet gevaarlijke dreigingen. Timman besluit de pion te offe ren. 33. Lg4 Pdf6; 34. Lxh5 Pxh5; 35. Tbcl hxg3; 36. hxg3 Pxg3; 37. Dg4. In de hoop op taktische compensatie, edoch... 37. Ph5; 38. f5 Txc4; 39. fxg6t fxg6; 40. Pxe6 Dc8; 41. Pg5t Kg8. Wit geeft op. De wit te stelling is uiteen geslagen. De laatste fase van de partij ver raadt hevige tijdnood. Een door Seirawan goed gespeelde partij. Waar Timman in de fout is ge gaan zullen we vermoedelijk te zijner tijd van de grote meester zelf vernemen in zijn eigen New in Chess Magazine. Op het mo ment waarop deze bijdrage tot stand kwam had onze sterkste speler na deze nederlaag nog een tweetal remises aan zijn to taal toegevoegd. In dit toernooi gaat Karpov voorlopig soeve rein aan de leiding. EK junioren 1991 Van 21 december 1990 t/m 2 ja nuari 1991 werd te Arnhem ge speeld om het Europees Jeugd kampioenschap. Het was voor de laatste keer dat het verzeke ringsconcern OHRA voor de or ganisatie van dit toernooi te kende. Van dit zoals altijd zeer geslaagde evenement is inmid dels een toernooiboek versche nen dat is te bestellen bij Uitge verij van Spijk te Venlo. Inclu sief verzendkosten bedraagt de prijs ƒ18,90. Vermoedelijk is deze uitgave ook via de (schaak)boekhandel te verkrij gen. Jeroen van den Berg en Tom Bottema stelden het boek samen. Het resultaat mag ge zien worden. De Noor Rune Djurhuus werd winnaar. Een redelijk aantal partijen werd door spelers en/of coaches van het nodige commentaar voor zien. Aardig is ook dat aan de deelnemers werd gevraagd wie hun schaakidool is. Opmerke lijk is dat Robert Fischer nog niet is vergeten. De meeste stemmen gingen naar hem uit. Op de 2e plaats treffen we Ana- toly Karpov, vervolgens Viktor Kortsjnoi en pas op de 4e plaats de huidige wereldkampioen, Gari Kasparov! De Nederlandse afvaardi ging, bestaande uit Loek van Wely, Dimitri Reinderman en Eelco de Vries, hadden met be trekking tot vermelde vraag een sterk afwijkend antwoord. Zij noemden achtereenvolgens Bo ris Gelfand, Jannes v.d.Wal(!) en Kotov als hun grote voor beeld. Tot slot toon ik u twee voor beelden uit de rubriek 'Kombi- naties' van Schaakinformator nr. 51. In diagram 2 beslist wit met één klap de partij. In dia gram 3 is het zwart die met een sterke zet de witspeler tot capi tulatie dwingt. Oplossingen In diagram 2 wint wit met de fraaie zet 1. Dg5ü. In diagram 3 wint zwart met 1.Pc3J. Als wit dit paard neemt gaat hij stikmat. Wan neer hij niet neemt verliest hij te veel materiaal. DAMMEN FILATELIE Met als titel 'internationale soli dariteit' zijn in België op 23 sep tember twee 25 frank-zegels uit gegeven die respectievelijk zijn gewijd aan het 30-jarig bestaan van Amnesty International en het werk van Artsen zonder Grenzen, waarvan de Belgische sectie op 25 november 1980 werd opgericht. Op de Amnes ty-zegel zien we mensen achter de tralies die door een hand een bundel papieren krijgen aange reikt en op de artsen-zegel on derzoekt een vrouwelijke arts een kind dat op de schoot van een moeder zit. Oplage van bei de zegels; 1,8 miljoen. GROOT-BRITTANNIE - Het is 150 jaar geleden dat op de jaar lijkse bijeenkomst van de Bri tish Association for the Advan cement of Science (1841) door professor Richard Owen het woord dinausauriër werd ge bruikt voor de ontzagelijk grote dieren die miljoenen jaren gele den op aarde leefden. Het woord dinosaurus is ontleend aan het Grieks (deinos en sau- ros) en betekent afschrikwek kend grote of verschrikkelijke reptiel". Ter gelegenheid van 'Owen's dinosauria' heeft Groot-Brittannië op 20 augus tus vijf zegels uitgegeven met daarop skeletten en skeletdelen van de vijf mammoetsoorten die in de prehistorie hebben ge leefd: 22p, iguanodon; 26p, ste- gosaurus; 3lp, tyrannosaurus; 33p, protoceratops en 37p, tri- ceratops. Dan heeft de Britse post op 17 september het 200-jarig bestaan van de Ordnance Survey, de in stantie die zich officieel met het maken van kaarten mag bezig houden, postaal onderstreept met de uitgifte van vier zegels waarop kaarten staan afgebeeld. Het gaat hier om het landelijke Hamstreet in Kent, een dorpje dat ongeveer tien kilometer ten Hero Wit 1500 zl., Mieszko III (1126- 1202); 2 mei. 200 jaar Poolse grondwet, 2000 zl., titelblad, 2500 zl., de geestelijke vaders van de grondwet en een blok waarin een 3000 zl.-zegel waar op schilderij "het aannemen van de wet" (3 mei 1791); 6 mei, Polens eerste officiële CEPT-ze- gel, 1000 zl., aarbol en satelliet; 27 mei, inzet Poolse strijdkrach ten in Tweede Wereldoorlog, 2000 zl., operatie Piorun tegen de Bismarck; 28 mei, CVSE- symposium in Krakau, 2000 zl., initialen en kroon; 1 juni, paus bezoek aan Polen, 1000 en 2000 zl., paus en Pools staatswapen; 21 juni, 30 jaar antarctisch ver drag, 2000 zl., pinguin en kaart van poolgebied; 8 juli, 500 jaar papierindustrie in Polen, 2500 zl., scheppen van papier. Het fragment uit een trainings partij waarmee ik vorige week afsloot, kende de volgende cij- ferstand: wit 23, 24, 26, 28, 29, 34, 36, 38, 40, 41, 42, 43, 44, 46, 49; zwart 2, 3, 6. 7, 8,10,12, 13, 14,15,17, 18,20, 25, 27. Na 18-22 van zwart had Frank Teer het volgende in pet to gehad: 41-37 22x33 34-30 25x45, 23-18 12x34, 38x40, 45x34, 42-38 20x29, 38-33 29x38 en 43x1 met winst. Heel fraai en wellicht zelfs origineel! Dan keren we nu weer terug naar de nationale competitie. Hoewel de tweede ronde inmid dels gespeeld is, blijven we van daag nog even bij de schermut selingen uit de openingsronde. Er werden nogal wat partijen beslist met behulp van de com binatie. Ik geef u in deze ru briek graag een aantal voor beelden. Uit de wedstrijd Drents Tiental-Dordrecht koos ik het volgende fragment (zie diagram 1). In deze stand speel de Erna Wanders (DT) nietsver moedend 20. 2-8? Haar te genstander Verkaik reageerde alert via 21. 37-31 26x37 22. 42x31. Dreigt met 27-21 en dus moet zwart: 22. 8-13. Edoch, wit neemt nu een dam door 23. 27-21 16x27 24. 31x22 18x27 25. 36-31 27x36 26. 46-41 36x47 27. 38-32 47x29 28. 32- 28 23x32 29. 34x5 en wit won later. de hoofdklas- Diagram 1 se moesten het in deze eerste ronde nogal ontgelden. Namens Lent ging Petra Polman de mist in tegen Verdoolaege van Davo. Dat gebeurde in deze (cijfer- )stand: wit 28, 29, 32, 33, 34, 35, 36, 38,40 45, 47,48, 49; zwart 2, 4,6,8, 9,10,12,15,17,18,20 en 24. Polman speelde 24. 6-11? en verloor na dé bekende doch verrassende combinatie 25. 28- 22 17x30 26. 40-34 24x42 27. 34x3 11-16 28. 47x38 met winst. Ook mijn teamgenote en WK- deelneemster Jacqueline Schouten ging onderuit tegen Ko Besuyen van de nu nog rege rende landskampioen Maas van 't Hoog (zie diagram 2). Onder druk van de tijd speelde Jac queline 45. 22-27 46. 32x21 17x26 47. 38-32! Een dodelijke dubbele dreiging van wit (32-27 Diagram 2 of 34-30 etc.) 47.... 12-17 48. 34- 30 25x34 49. 33-29 34x23 50. 28x8 met winst. Zwart had zich in de diagramstand nog kunnen redden door 12-18 (dreigt 13-19 en 22-27) en na 34-29 9-14 48- 42 13-19 24x13 18x9 29-24 en 14-20 is het punt binnen. Uit dezelfde wedstrijd is de volgende stand afkomstig; wit 25, 27, 31, 33, 36, 38, 39; zwart 4, 12, 16, 17, 18, 19, 23. Uw damredacteur speelde hier met wit tegen Han Borgman. Op mi raculeuze wijze ontsnapte mijn tegenstander aan een neder laag: 48. 27-22 18x27 49. 31x11 16x7 50. 25-20 12-18 51. 39-34 18-22 52. 38-32 7-11 53. 32-27 22x31 54. 36x27 11-17 55. 34- 30 4-9 of? 56. 30-25 9-13 57. 20- 15 19-24 58. 15-10 13-18! Deze stelling is niet meer te winnen door wit. Damhalen is verhin- Diagram 3 derd wegens de plakkers en hoewel ik nog even 33-28 23x21 10-4 probeerde, was het na 21- 26 4x11 26-31 11-33 31-37 toch gedaan met mijn winstplan. Weliswaar geen combinatief fragment, doch aardig genoeg om er hier melding van te ma ken. Even terzijde trouwens, maar ook het volgende eind spelletje mag gezien worden. Wit 14, 24. 35 en 36; zwart 12, 15, 17 en een dam op 48. Uit de wedstrijd RDG 2-DCIJ 2 De voor Umuiden spelende Ruud Holkamp won op geestige wijze via 48-25, 24-20 15x24, 14-10 24-30! 35x24 25-14 10x8 12x3 met dubbele oppositie! Een prima winst van deze 17- jarige speler. Ter afsluiting nog een opgave (zie diagram 3). Ook bij dit vraagstuk geldt: wit speelt en wint. zuiden van Ashford ligt. De kaarten laten de ontwikkeling van Hamstreet zien in de afge lopen 200 jaar, van 1801, via 1906, 1959 tot 1991. STEMPELNIEUWS - Op 12 ok tober wordt onder auspiciën van de Nederlandse Bond van Filatelisten-Verenigingen in acht plaatsen de jaarlijkse 'Dag van de postzegel' gehouden: Amsterdam, Appingedam, Ede (Gld.), Geleen, Rotterdam, Ter Aar, Terneuzen en Uden. Ter gelegenheid van deze dag wordt een bijzonder stempel gebruikt dat voor alle plaatsen gelijk zal zijn. De stempeling zal ook cen traal plaats hebben. Correspon dentie naar: Postkantoor Neu- de, sectie Filatelie, Postbus 99120, 3500 NA Utrecht. In de sportaccommodatie De Elzenhof op Schiphol wordt 19 oktober de '30e dag van de aerofilatelie' gehouden. Om in het bezit te komen van het bij zondere stempel dat die dag wordt gebruikt moet correspon dentie worden gestuurd naar: Directeur hoofdpostkantoor, Postbus 99100, 1100 NA Am sterdam-Zuidoost. IN T KORT - Polen: 11 februari, permanente zegels, denne-ap- pels, 700 en 1500 zl.; 15 maart, toetreding Polen tot de CEPT, 1500 zl., gebouw ministerraad; 25 maart, serie Poolse heersers, 1000 zl. op 40 zl., Boleslaw III (1102-1138) en 1500 zl. op 50 zl., Wladyslaw II (1320-1333); 29 maart, 75e sterfdag broeder Adam Chmielowski (1846- 1916), 2000 zl., portret; 9 april, 750 jaar slag bij Uegnitz, 1500 zl., miniatuur (Duitsland gaf ze gel uit met hetzelfde beeld); 22 april, ikonen, 500, 700. 1000, 1500, 2000 en 2200 zl.; 26 april, permanente zegel, bloemen, 700 zl., lelietje der dalen; 30 april, serie Poolse heersers, 1000 zl., Boleslaw IV (overl. 1173), BRIDGE Amerika is zowel bij de r als de vrouwen favoriet bij het WK dat momenteel in het Ja panse Yokohama wordt ge speeld. Amerika is niet alleen de sterkste bridgenatie, maar heeft bovendien als grootste zone in de wereldbond het extra voor deel dat in beide categorieën twee teams mochten worden afgevaardigd. Twee ijzers dus in het vuur; met als restrictie ove rigens dat beide teams, als ze zover komen, elkaar in de halve finale zullen treffen. Bij de vrou- wen zijn Oostenrijk, Duitsland en hopelijk Nederland de grote concurrenten. Bij de mannen zijn het Engeland, met de on genaakbare Forrester-Robson, Zweden en natuurlijk titelhou der Brazilië die de Amerikaanse achilleshiel, de meespelende sponsor, zullen bestoken. Brazilië drijft op Chagas- 3 t v B 9 8 6 4 w 0 H 6 5 2 Branco, 's werelds beste paar, die de Amerikanen bij het laatste WK volledig zoek speel den. Een schitterend staaltje van Marcelo Branco uit dat WK (diagram 1): Tegen zuids 6K1 kwam Chagas uit met HaH. Zuid nam een speelde op een na alle troeven, hetgeen leidde tot (diagram 2): 4-0 Zuid vervolgde met een kleine ruiten naar de vrouw, west Ru 10 en oost... zonder aarzelen Ru5! Winnend is RuB na, maar dat is lastig te zien. Zuid koos voor een andere kans; Ru3 naar het aas, gevolgd door K12. west HaV weg en oost Sch8. Nu volgde de laatste ruiten. Zuid was ervan overtuigd dat west aan slag zou komen en vervolgens van SchH zou moeten afspelen. Tot zijn schrik was het oost die RuH had, met nog twee hartens goed voor twee down. Een leuk spel tenslotte uit Ame rikaanse bron (diagram 3). Zuid opende lRu en werd leider in 3SA; start Sch3, voor oosts aas. Schoppen na was voor de vrouw, gevolgd door HaAH en een kleine ruiten! West stapte op met RuA en vervolgde met ...SchB. Daarmee werd SchlO gepind en de negen hoog, maar het gaf zuid de kans zijn con tract te maken. Dummy was met SchH aan slag (diagram 4): Op HaV moest oost gedwongen een ruiten afgooien; zuid KI5 weg. Nu volgde klaveren naar de hand en ruiten na en zuid maakte uiteindelijk Ru8ü als ne gende slag.

Historische Kranten, Erfgoed Leiden en Omstreken

Leidsch Dagblad | 1991 | | pagina 27