Kunst
=DIGR0S= 99
'Europese film
is een illusie'
Dansend langs Zijderoute dwingt bewondering af
Laconieke Arno Hintjes is nog lang niet versleten
1?
IP
79
Q98 i
Jazznight Alphen: Kunnen Russen jazz spelen?
Vluggertje komt Whitney op fluitconcert te staan
Personnel komt niet tot zn recht in Het Kasteel
Maandag 23 september 1991
Redactie: 071-161400 CEES VAN HOORE ANNEMIEK RUYGROK JAN RUSDAM SASKIA STOEUNGA E
K NIEK FAAS Vormgeving:
NIEUWSLIJN
Record aantal bezoekers Van Gogh
AMSTERDAM - De tentoonstelling 'Japan: Van Goghs Utopia',
die op 7 juni in het Van Goghmuseum in Amsterdam werd ge
opend, heeft een record aantal bezoekers getrokken. Begin sep
tember werd de driehonderdduizendste bezoeker gesignaleerd.
Een woordvoerster van het museum schat dat in totaal meer
dan 325 duizend bezoekers de tentoonstelling, die gisteren voor
het laatst te bewonderen was, hebben bezocht. Het bezoekers
aantal wordt uitsluitend overtroffen door de stormloop bij de
grote Van Gogh-overzichtstentoonstelling in 1990. Toen bezoch
ten in totaal 930 duizend mensen de (schilderijen) tentoonstel
ling in het Van Goghmuseum en de tekeningen in het Kröller-
Mullermuseum in Otterlo. De woordvoerster vermoedt dat het
succesvolle verloop onder meer te danken is aan de nasleep van
de publiciteit rond het Van Gogh-jaar.
Posthume roman Moravia verschenen
ROME - Een jaar na de dood van de Italiaanse schrijver Alberto
Moravia is vrijdag zijn laatste roman verschenen die 'De lui
paardvrouw' als titel heeft. Moravia, die meer dan 50 titels op
zijn naam heeft staan, kon het manuscript van de roman juist
voor zijn dood, in september vorig jaar, afsluiten. Volgens de li
teraire criticus Enzo Siciliano, die ook persoonlijk bevriend was
met Moravia, lag het manuscript op zijn werktafel en stond de
schrijver op het punt het werk te dicteren aan een typiste toen
hij overleed. Moravia bezocht voor deze roman Afrika, het conti
nent waar zijn hart het meest naar uitging. In de roman verwijst
hij via zijn personages naar zijn laatste levensgezellinnen, de Ita
liaanse schrijfster Dacia Maraini en de Spaanse journaliste Car
men Llera.
Night of the Proms in Ahoy'
ROTTERDAM - Klassiek ontmoet pop tijdens een nieuw evene
ment in Ahoy': de Heineken Night Of The Proms, die op zondag
27 oktober plaatsvindt. Tot de trekpleisters uit de lichte sector
behoren Randy Crawford, Beverley Craven, Roger Hodgson (ex-
Supertramp) en Christopher Cross. Voor het klassieke aandeel
zijn aangetrokken Het Orkest van de 20e Eeuw onder leiding van
Robert Groslot en pianist Daniël Blumenthal. De popartiesten
zullen bij de vertolking van hun grootste hits worden onder
steund door voornoemd orkest, dat zonder vocalisten werken
van Strauss, Rossini, Mozart, Beethoven en andere klassieke
componisten zal uitvoeren. Het idee voor het evenement is ont
leend aan de Belgische 'Nights', die elk najaar in het Antwerpse
sportpaleis worden georganiseerd. De voorverkoop is reeds be
gonnen.
JENSEN, BETER BEKEND als Papa Bue, stond op
podia in alle werelddelen. Daar kan Alphen aan
den Rijn ook nog wel bij. De Papa Bue's Viking
Jazz Band heeft over de hele wereld een grote
schare bewonderaars.
Henning Carlsen houdt lezing
„Waar moet het over gaan?", vroeg de Deense cineast
Henning Carlsen toen de organisatie van de Nederlandse
Filmdagen hem benaderde voor de inmiddels traditione
le Cinema Militans lezing. „Wat dacht u van: de Europe
se cinema is stervende?" was de suggestie.
UTRECHT GPD
Het zag er dus zondagmiddag
in de Utrechtse Pieterskerk even
naar uit dat het een grafrede
zou worden, maar op verzoek
van iemand uit het publiek wil
de Carlsen de patiënt nog wel
een kans geven. „Dood is de
Europese film nog niet, maar
heeft ze levenskracht, dat is de
vraag."
Henning Carlsen (1927) be
gon zijn loopbaan als maker
van documentaires en korte
films. Zijn bekendste speelfilms
zijn 'Dilemma' (1964), die hij
clandestien in Zuid-Afrika op
nam, en 'Suit' ('Honger', 1966)
naar de gelijknamige roman
van Knut Hamsun. In 1986
maakte hij 'Oviri' over het leven
van Paul Gauguin. Voor het Ne
derlandse publiek is hij een on
bekende gebleven. De laatste
film van Carlsen die tot onze
bioscoop doordrong was in
1977 de Franse coproduktie 'Un
Divorce heureux'.
Niet vlammend
Die onbekendheid bleek duide
lijk uit de matige belangstelling.
Carlsens illustere voorgangers
Roland Joffe, Peter Greenaway,
Dusan Makavejev en Aleksej
German brachten aanzienlijk
meer publiek op de been. Hele
maal ongelijk hadden de thuis
blijvers niet. Het betoog van
Carlsen was weliswaar helder
en realistisch, maar zeker niet
vlammend of inspirerend.
In zijn toespraak ging hij
vooral in op de politieke en eco
nomische kant van de Europese
film. Hij toonde zich daarbij een
fervent tegenstander van het in
opkomst zijnde verschijnsel van
de coproduktie. „Door de natio
nale filmfondsen bij elkaar te
voegen krijg je niet meer geld.
Bovendien zijn coprodukties
duurder, dus kunnen er juist
minder films gemaakt worden."
Ook waarschuwde hij cineasten
voor de toenemende bureau
cratie. Hoe meer verschillende
geldbronnen, hoe meer bureaus
waar een scenario ter beoorde
ling terecht komt en hoe kleiner
de kans van slagen voor films
met oorspronkelijke of prikke
lende ideeën. De Europese film
is een illusie, aldus Carlsen.
Leiden.
Aan alles is te zien dat er aan
de voorstelling "Dansend langs
de Zijderoute' van het Folkloris
tisch Danstheater een grondige
studie is voorafgegaan. Ferdi
nand van Altena en Maurits van
Geel hebben een reis gemaakt
door de landen waarlangs tus
sen 100 v.C. en 1500 n.C. de
Chinese zijde naar het Westen
werd getransporteerd: China,
Mongolië, Tibet, India, Pakis
tan, Uzbekistan, Kazachstan,
Turkmenistan en Armenië.
Geen aspect is over het hoofd
gezien. Ze brachten authentieke
muziekinstrumenten en stof
voor kostuums mee en legden
muziek en talloze volksdansen
vast. Dat de medewerkers van
het Folkloristisch Danstheater
zich de voor onze cultuur onge
wone bewegingen zo goed ei
gen hebben gemaakt, dwingt,
afgezien van enkele ongelijkhe
den, bewondering af.
In de opbouw van de voor
stelling is op een aardige ma
nier verwerkt dat het om een
reis gaat: een Chinese danseres
Een Ifntendans uit 'Dansend langs de Zijderoute'. foto peter korniss
die al bij één van de eerste scè
nes betrokken is, keert op diver
se halteplaatsen terug om in
haar eigen stijl met de diverse
volkeren mee te dansen. Ze
vormt als het ware de rode
draad door de voorstelling,
zoals ook door haar felrode ge
waad gesuggereerd wordt. Met
haar humoristische uitstraling
had ze een groot aandeel in de
feestelijke sfeer. Dat geldt ook
voor diverse grappige vondsten,
zoals de enorme zijderups die
in het begin over het toneel
hobbelt, en de Armeense ruzie-
dans tussen twee vechtende
poppen die elkaar niet los kun
nen laten: een verrassing was
het toen bleek dat er in het
knap gemanipuleerde poppen-
paar maar één danser verscho
len was.
Doordat het dansmateriaal
Je zou Charles et les Lulus de hout zet op gitaar met 'Little red
nieuwe band van Arno Hintjes rooster', een oud bluesje van
r „TT j .i,, a kunnen noemen, Ronald Van- Willie Dixon, een prachtige par-
- zang, nrondharmonica, RdandVarKanv campenhout en Adriano tij slide neer en zingt het werk
-
penhout - gitaar. Adriano Cominotto
toetsen, accordeon. Piet Jorens - drums.
Gezien: 21/9 L.V.C.,
Leiden.
Cominotto enkel als 'begelei- met een schitterende doorieef-
ders' kwalificeren gaat echter de stem. Maar er was meer te
veel te ver. Sterker Vancampen- genieten zaterdag in het LV.C.
t/m woensdag)
0venverse
grote with
BOLLEN
8 stuks
geenLSSTmaar
dagverse
BLANKE
VLA
uterpak
geenJ^Smaar
JSlramillTC.AIUIlW
panklare
WORTELTJES
zak
500 gram
gee(lfl9"maar
heerlijke J
R00M-
SCHNITZELS
pittig gekruid
HEEL KILO
9* gee
'""ht
AMSTERDAM - Muziek, dans en kleurige ge
waden waren de ingrediënten van het 'Groot
Indonesia Nu Festival' dat het afgelopen
weekeinde werd gehouden in het Amster
damse Tropeninstituut Op de foto een dan
ser uit Jembrana (west BaJi). foto anp
Nonnie Rosenberg is pijlsnel
omhoog geschoten. De ca Gipsy
Summer loopt als een trein. Bij
het eerste optreden op het
Avifauna-podium stond het pu
bliek als haringen in een ton,
zoveel belangstelling was er.
Een gitaar, nog een gitaar en
een contrabas, een onnavolg
baar hoog tempo en de zaal
ging ook zaterdagavond weer
plat.
uit zo'n uitgestrekt gebied
kwam, was er een grote afwisse
ling te zien: van oosterse ingeto
genheid tot extase en krijgshaf
tigheid. Er was pure dans, maar
ook dans die iets uitbeeldde.
Vooral de dans van de Armeen
se zijdespinsters maakte indruk:
alle fasen van het ambacht wa
ren in gebaren te herkennen,
van het vasthouden van de
draad tot het weefwerk, dat met
mooi ineengevlochten armen
werd weergegeven.
Andere indrukwekkende
hoogtepunten waren: een
Mongoolse adelaarsdans, waar
bij een solist de vleugelgebaren
en het geconcentreerde jacht-
vliegen spannend en met fraai
spiervertoon nadeed; een India
se Khatak, een zigeunerdans
van een sierlijke felheid, bege
leid door meeslepende stam
pritmes; en een ingetogen Ar
meense solodans als rustpunt te
midden van de opzwepende
groepsdansen waarmee de
voorstelling krachtig eindigde.
Er was veel te zien in dit pro
gramma. Moeilijk was helaas
wel dat de overgangen van het
ene cultuurgebied naar het an
dere vaak niet erg duidelijk wer
den aangegeven.
Ame Jensen pakt er een stoel
bij als de dertig jaar jongere kla
rinettist John Defferary aan een
lange solo begint. Hij blikt
vanuit zijn hoekje de zaal in, de
trombone op schoot en overziet
met een tevreden twinkeling in
zijn wat waterig wordende ogen
de deinende massa voor zich.
Het tafereel moet al duizenden
keren aan hem voorbij zijn ge
gaan. Jensen, beter bekend als
Papa Bue, stond op podia in alle
werelddelen. Daar kan Alphen
aan den Rijn ook nog wel bij. De
Papa Bue's Viking Jazz Band
heeft over de hele wereld een
grote schare enthousiaste be
wonderaars aan zich verplicht.
Een handtekening van Papa
Bue, een legende, in levende lij
ve op het podium in Alphens
Avifauna, dat is toch iets leuks
om thuis te laten zien.
De tiende editie van Jazznight
Alphen stak programmatisch
goed in elkaar. Op zeven ver
schillende podia traden een
kleine twintig formaties op. In
teressant was de aanwezigheid
van bugelspeler Art Farmer, een
naam die genoemd mag wor
den en met zijn superieure spel
een jazzfestival niveau geeft. In
teressant was zeker ook het op-
Trompettist Ole Stolle van Papa Bue's Viking Jazz Band bleek ook over
een goede stem te beschikken. 'Blue Berry Hill' klonk uit zijn mond niet
slecht. foto ben de bruyn
treden van de Uralski Dixieland
Jazzband. Afkomstig uit Tsjelja-
binsk, een industriestad achter
de Oeral, weten zeven Russen
onvervalste dixielandjazz te
produceren. Kunnen Russen
jazz spelen? Blijkbaar. Oleg
Plotnikov, componist, arran
geur en pianist, heeft van de
groep een hecht ensemble ge
maakt dat in een ijzeren disci
pline voortreffelijke dixieland
brengt. Ze zijn al op verschillen
de festivals in ons land geweest
en verdienen zo een aardige
partij harde valuta bij elkaar. Ze
verdienen het.
Van heinde en ver kwamen
fans van het Rosenberg Trio
naar Alphen. Buiten de oor
spronkelijke New Orleans-stijl,
die nauw aan Amerikaanse ne
germusici is verbonden, en alle
afgeleide stijlen daarvan, is het
eigenlijk nooit gelukt elders een
geheel eigen jazzstijl te ontwik
kelen. Alleen met de zigeuner
jazz is dat wel gelukt. Django
Reinhardt heeft het handen en
voeten gegeven en de zigeuner
gemeenschap brengt regelmatig
virtuoze navolgers voort. De po
pulariteit van Stochelo Rosen
berg en zijn neven Nous'che en
Op tijd de bakens verzetten.
Dat heeft het Deep River
Quartet gedaan. In hun optre
dens en repertoire dreigde, door
de beperkte mogelijkheden van
een vocalgroup, de fut er uit te
raken. De komst van Placido
Hazel heeft de groep van een
zachte, artistieke dood gered.
Zijn schitterende stem maakt
het mogelijk niet alleen in clo
se-harmony te zingen. Hij is de
leading-singer geworden, waar
bij de groep als achtergrond
koortje figureert. Bij het optre
den van The Deep River Quartet
liep de grote zaal steeds vol. het
zou inderdaad zonde zijn het te
missen.
Uit het rijk geschakeerde fes
tivalprogramma moeten Greetje
Kauffeld, hammondorganist
Carlo de Wijs en trombonist
Bob Brookmeyer worden ge
noemd, terwijl saxofonist Toon
Roos ook weer 'back in town'
n Langegrachi 3 Diamantplein 71 LaWenJoip W
v: Beukenpad 14 Wassenaar: Sttrnrturglaan 47 Zoetemtoor: CroosmdipMn 1
Klassiekers sloegen je om de
oren, 'It's all over now' van Bob
by Womack, 'Eyesight to the
blind' van Sonnyboy Willi
amson en de traditional 'Stea-
lin', het is maar een greep uit de
playlist Hintjes met laconieke
elkaar pratend was zonder meer
in expressieve topvorm.
De nieuwe groep grijpt terug
op de oude blues maar vult dit
door veelvuldig gebruik van de
accordeon aan met Franse, ker
misachtige kroegklanken. Aan
het eind van de set slaat de ba
lans door naar de voor popmu
ziek ongebruikelijke wals en de
beroemde 'La Paloma'-tango.
Hintjes met tekstboek in de
hand 'Het is ook zo'n ver
domde moeilijke tekst, hè'
houdt zich moeiteloos staande.
Het zeer slow gespeelde 'Drive
my car' en 'Carry that weight',
van wie anders dan de Beatles,
en de op initiatief van Adriano
Cominotto gespeelde reprise
'La Paloma' zijn de grandioze
uitsmijters.
Tien jaar geleden zat Hintjes in
de uiterst succesvolle groep T.C.
Matic. Na een redelijk zwalken
de periode trekt de stotterende
Belg de kar weer recht op het
spoor. Het was zaterdag smul
len geblazen.
RECENSIE LOUIS DU MOULIN
Concert: Whitney Houston
Gezien: 21/9 Ahoy',
Rotterdam
Krachtig, soms best verrassend,
maar veel te kort. Whitney
Houstons langverwachte ren
tree in Ahoy' leek zaterdag
avond uit te draaien op een
bruisend fanfestijn, totdat ze er
na welgeteld vijf kwartier onver
wacht een punt achter zette. Na
haar haastige 'God bless you'
tijdens de slotakkoorden van 'I
Belong To You' stapte 'Ameri-
ka's grootste vocale ontdekking
van de jaren tachtig' van het
podium en spoedde zich rich
ting snorrende limousine.
Dat abrupte einde maakte op
de ruim 8500 liefhebbers aan
merkelijk meer indruk dan de
'oorverdovende' lichtkanonnen,
die even tevoren haar 'I'm Your
Baby Tonight' hadden mogen
afronden. De nooit vermoede
anti-climax deed vanaf de tribu
nes zelfs een striemend fluitsal-
vo opstijgen, zo verbijsterd was
de eerste lichting Houston-gan
gers.
Bij haar vorige concertvisites
aan het Rotterdamse sportpa
leis (oktober '86, april '88)
steunde Whitney vooral op haar
kolossale stem. De enige extra
attractie van betekenis naast
haarzelf was haar ronde speel
plaats in het hart van de arena.
Voor deze Europese toemee -
wegens de Golfoorlog een half
jaar later ondernomen dan oor
spronkelijk gepland - heeft de
zingende droomvrouw uit Ne
wark afstand gedaan van die ge
durfde eenvoud. Met als gevolg
dat het publiek thans visueel
veel meer te verwerken krijgt
door een traditionele podium
opstelling. Alleen het gebruik
van een fors videoscherm, dat
haar dichter bij haar fans
brengt, kan echt als een verrij
king worden gezien.
Al het overige omlijstende
spektakel is voornamelijk toege
voegd om het superslanke idool
te ontlasten- Dat de huidige
Whitney meer 'Las Vegas' biedt
en minder muzikale hoogstand
jes is op zich al een vreemde
koerswijziging. Want met haar
jongste album 'I'm Your Baby
Tonight' heeft de pas 28-jarige
mega ster juist naarstig gezocht
naar aansluiting bij haar eigen
generatiegenoten. Alsof ze korte
metten wilde maken met haar
imago van onberispelijke
glamourgirl.
De wijze waarop ze zaterdag
in Ahoy1 (na haar degelijke
voorprogramma, soulzanger
Gerald Alston) aan de gewenste
'verjonging' vorm gaf deed
soms zeer onlogisch aan. Het
ene moment riepen haar drie
balletdansers de zaal op tot het
uitbundig mee-rappen van "Yo
Whitney, Yo Whitney, Yo', ver
volgens verscheen de opgeroe-
pene in een mierzoete glitter
jurk en begon aan een medley
van haar oekendste romanti
sche ballads.
Het meest interessante aan
Whitney's nepen uit haar in
middels rijke hitarchief waren
de nieuwe arrangementen, die
eerder voor haar dan voor haar
(inclusief vierstemmig koor)
golden. Na een afstandelijke
start (met 'I Wanna Dance With
Somebody', 'So Emotional', 'Sa
ving All My Love For You')
speelde ze meer dan voorheen
in op de reaches van ove
renthousiaste fans, voor wie ze
'tonight' inderdaad helemaal
hun uaby' scheen. Des te poter
was de ontnuchtering, bij ieder
een, toen bleek dat de (zoveel
ste) verkleed pauze voorafgaand
aan '1 Belong To You' ook be
doeld was geweest om aan te
geven dat de koek bijna op was.
RECENSIE BETT1 PLUG
Concert: Personnel
Gezien: 21 /9 Het Kasteel,
Alphen aan den Rijn.
Een rokerige, druldce saloon er
gens in het diepe zuiden van de
States, waar cowboys en -gjrls
rond bekringde tafeltjes zitten
en waar de Budweiser in grote
pullen de bar overgeschoven
wordt; dat is de plek waar de 4-
koppige formatie Personnel
thuis hoort. De sfeer van het
Amerikaanse plattelandsleven is
zo verweven in de muziek, dat
zelfs een bijna lege zaal als Het
Kasteel afgelopen zaterdag toch
niet helemaal onberoerd bleef
door de Rhythm Blues klan
ken die de band produceert.
Maar de zaal veranderde niet in
een Amerikaanse saloon, alhoe
wel de muzikale vereisten daar
voor ruimschoots aanwezig wa-
Personnel maakt muziek die
teruggrijpt naar de oudere tra
ditionele stijlen: Rock Roll,
Blues, Country. Met het gemak
en de vaardigheid van vele jaren
ervaring in de muziek (Wild Ro
mance. Carlsberg, Freelance
Band) speelden de bandleden
hun debuut-cd 'Only' vol. Ware
klasse-muzikanten, die spelen
wat ze zelf mooi vinden en niets
toegeven aan huidige trends.
Echter, juist dat laatstgenoemde
is tragisch genoeg funest voor
een veelbelovende band als Per
sonnel. Er is weinig interesse
voor dit genre onder de bezoe
kers van jongerencentra. Zo'n
band hoort dan ook in een klei
nere kroeg thuis, waar de mu
ziek veel beter tot z'n recht
komt.
Desalniettemin werd de set
netjes afgewerkt en kabbelden
de nummers heerlijk voort, af
en toe onderbroken door stevi
ge rock roll of een prachtige
ballad, waarbij de invloed van
Neil Young en John Cougar
Mellencamp te beluisteren viel.
Personnel bracht een serie ster
ke songs, ondersteund door
mondharmonica, akoustisch gi
taarspel en een bepaald soort
ukelele, waarin er genoeg ruim
te was voor een kleine improvi
satie en een spetterend slot
Gitaristen Ad Vanderveen en
Philip Kroonenberg wisselden
elkaar af in zang. van gevoelig
tot een morsig geluid 'from the
swamps of Scheveningen'. Ken
Nederlandse band die zo eerlijk
en puur de Amerikaanse roots-
rock weet te vertolken, verdient
zeker meer dan een handjevol
verdwaalde bezoekers en twee
liefhebbers.
