Leidsch Dagblad
Unie Rusland en Oekraïne
'Koppeling hangt af
van stijging lonen'
<4
Honderden doden bij Vukovar
Geen gejlambeerd ijsje voor Pavarotti
Donderdag 29 augustus 1991
opgericht 1 maart 1860
Nr. 39634
Losse nummers f 1,45
FEITEN EN MENINGEN
Vice-premier Kok
toont zich einde
lijk vastberaden
BINNENLAND
BUITENLAND
PvdA'er De Visser Vredesoverleg
stapt op na wao- Cambodja weer
koppelingsdebat in het slop
Ketelmeerlaan
verdwijnt vol
gend jaar
Leidenaar als
groentje tussen
topacteurs
Geen krant ontvongen?
071 161400
071 -161499
NIEUWSLIJN
Boris Pankin op buitenlandse zaken
Boris Pankin is de nieuwe minister van buitenlandse zaken van
de Sovjetunie. Hij werd gisteren door president Gorbatsjov be-
noemd als opvolger van Aleksandr Bessmertnych, die na de mis-
j lukte coup aftrad. Pankin was sinds mei vorig jaar Sovjet-ambas
sadeur in Tsjecho-Slowakije. Hij betuigde op de derde dag van
de coup zijn steun aan Gorbatsjov. De benoeming volgde giste-
ren op de formele ontbinding van de regering-Pavlov door de
Opperste Sovjet.
Inflatie in Nederland het hoogst
j De gemiddelde inflatie in de Europese Gemeenschap is mede
j door forse kostenstijgingen in Nederland in juli gestegen tot 5,3
1 procent ten opzichte van juli 1990. In juni was dit nog 5,1 pro-
t cent. Nederland, dat anders met Duitsland laag scoort, spande
I in juli de kroon met een inflatie van 1,4 procent terwijl het ge-
i middelde op 0,5 procent lag. De stijging wordt veroorzaakt door
de verhoging van de huren, de gasprijzen en de brandstofaccijn-
zen. De inflatie in juli ten opzichte van dezelfde maand vorig
j jaar bedroeg daardoor 4,7 procent. In juni was dat 3,6 procent.
Parlementaire onschendbaarheid Lukjanov opgeheven Gorbatsjov behoudt bevoegdheden
HET WOORD IS AAN
Vrees niet langzaam te gaan, al
leen het stil blijven staan.
Chinees spreekwoord
Rusland en de Oekraïne hebben vanmorgen een voorlo
pige economische en militaire unie gevormd. De twee
grootste Sovjet-staten hebben de dertien andere repu
blieken uitgenodigd zich bij hen aan te sluiten. Het ak
koord werd in Kiev getekend door de Russische vice-pre
sident Roetskoj en de Oekraïnse president Kravtsjoek.
Het centrale gezag van Sovjet-president Gorbatsjov werd
gepasseerd.
komst zou de basis kunnen vor
men voor een nieuwe staten
bond die de „voormalige Sov
jetunie" kan vervangen.
Rusland en de Oekraïne belo
ven „geen eenzijdige stappen te
ondernemen op militair-strate
gisch gebied". Een deel van de
strategische kernraketten van
MOSKOU-KIEV GPD-AP
In een communiqué zeggen
Roetskoj en Kravtsjoek dat ze
hebben besloten „gezamenlijk
actie te ondernemen om de on
gecontroleerde desintegratie
van de Sovjetunie te voorko
men". De voorlopige
de Sovjetunie staat opgesteld in
de Oekraïne.
Rusland, dat rijk is aan grond
stoffen, en de sterk geïndustria
liseerde Oekraïne, zullen am
bassadeurs uitwisselen en wil
len een eigen buitenlands be
leid. Samen omvatten de twee
republieken 65 procent van de
Sovjet-bevolking.
De Opperste Sovjet heeft van
morgen de parlementaire on
schendbaarheid van zijn voor
malige voorzitter Anatoli Lukja
nov opgeheven. Openbare aan
klager Poltoranin zegt genoeg
bewijs te hebben Lukjanov te
arresteren wegens betrokken
heid bjj de mislukte coup van
vorige week.
Gorbatsjov behoudt zijn bui
tengewone bevoegdheden,
zoals het regeren per decreet.
Een voorstel om de machtsposi
tie van de president in te per
ken, kreeg vanmorgen in het
parlement slechts 237 voor
stemmers, 35 te weinig. Het
Congres van Volksafgevaardig
den, het hoogste wetgevende li
chaam van de Sovjetunie,
breidde eind december de
macht van de president uit.
Gorbatsjov heeft gisteren de
macht van de geheime dienst
KGB drastisch ingeperkt. De
complete top is ontbonden en
schatting 230.000 KGB-
troepen worden ondergebracht
bij het ministerie van defensie.
De Sovjet-president gaf op
dracht tot een onderzoek naar
de rol van de KGB bij de coup
poging. Vier generaals van de
dienst, onder wie de voormalige
chef en een van de coupleiders
Vladimir Krjoetsjkov, zijn al ge
arresteerd wegens hun rol in de
staatsgreep.
Gorbatsjov protesteerde giste
ren voor het eerst openlijk tegen
de jacht op de macht door pre
sident Jeltsin van Rusland. Voor
het Sovjet-parlement zei hij dat
„alle maatregelen moeten zijn
gebaseerd op de grondwet."
Zie verder pagina's 2 en 5
VANDAAG
paginas
22
9
a s
4 7
Feiten en meningen
2
Familieberichten
12
Mo
14
Tv-programma's
9
11.19.1S
DTW Chnu, B
Sport
16,17,19
Als de lonen volgend jaar ge
middeld met meer dan 3,75
procent stijgen, lopen de uitke
ringsgerechtigden een achter
stand op. Het kabinet is niet be
reid een hogere loonstijging te
compenseren. Van ingrijpen om
te hoge loonstijging te voorko
men, zal geen sprake zijn.
Premier Lubbers en vice-pre
mier Kok hebben dat gisteren in
de Kamer gezegd tijdens het de
bat over de wao- en koppelings-
besluiten van het kabinet. „Er is
geen piekeren over dat we dan
gewoon volgen", aldus Lubbers
op de vraag of de uitkeringen
ook omhoog gaan als de gemid
delde loonstijging meer is dan
de 3,75 procent waarmee het
kabinet rekent. „Dan is de koek
op".
Ook Kok zei geen enkele ga
rantie te willen geven. „Wat we
absoluut niet moeten hebben, is
blind en automatisch achter
loonstijgingen van 6 of 7 pro
cent aangaan. Dan lopen we
hartstikke vast".
Met hun opmerkingen gingen
beide bewindslieden in tegen
een pleidooi van PvdA-fractie-
leider Wöltgens, die had ge
vraagd om bij het uitblijven van
loonmatiging iets extra's voor
de uitkeringen te doen. „Maar
ik wil de zaak nu niet met cijfers
beleggen", aldus Wöltgens, een
echt conflict uit de weg gaand.
Een motje van Groen Links om
de uitkeringstrekkers minstens
gelijk op te laten gaan met de
lonen, kreeg alleen steun van
Groen Links zelf en het PvdA-
kamerlid De Visser.
Premier Lubbers legde om
standig uit dat de loonstijging
van 3,75 procent, bedrijfsleven
en overheidssector samen om
vat. Indien alleen naar het be
drijfsleven wordt gekeken, mag
de loonstijging 4 procent zijn
voordat de uitkeringstrekkers
achter zullen blijven. Ambtena
ren en trendvolgers krijgen na
melijk volgend jaar niet meer
dan 3 procent erbij.
Lubbers en Kok keerden zich
in uiterst felle bewoordingen te
gen te forse loonstijgingen van 5
of meer procent. „Dat zal ik niet
meemaken. Dan ben ik weg.
Niet dat dat iets uitmaakt, maar
het is totaal onverantwoord",
aldus Lubbers.
Kok: „Het is in ieders belang
Derde WK-titel Greg Foster
De Amerikaanse atleet Greg
Foster is vanochtend in Tokyo
opnieuw wereldkampioen op
de 110 meter horden geworden.
Eerder veroverde hij de titel in
1983 en 1987. Zijn landgenoot
Jack Pierce werd met nauwelijks
waarneembaar verschil tweede.
De winnende tijd was 13.06 se
conde.
De Russin Ledovskaya ver
overde het goud op de 400 me
ter horden. Zij versloeg de Brit
se Gunnel] op de streep in een
tijd van 53.11.
De prestaties van de Neder
landse atleten vielen vandaag
wederom tegen. Yvonne van der
Kolk kon zich niet plaatsen voor
de finale van de strijd om de
wereldtitel 1500 meter. In de
eerste serie eindigde de Neder
landse als achtste. De in Rotter
dam wonende Surinaamse Lae-
titia Vriese kwalificeerde zich
wel. Ook verspringer Frans
Maas plaatste zich niet voor de
finale. Hij kwam in de kwalifica
ties, niet verder dan 7,71 meter,
ruim onvoldoende om te vol
doen aan de eis van 8,05 meter.
er het verstand een beetje bij te
houden, zodat wij niet uit de
bocht vliegen. De seinen staan
op onveilig. We komen op een
economische groei van 1 pro
cent. De toename van de werk
gelegenheid stagneert. De werk
loosheid dreigt te stijgen. Hoge
loonstijgingen vertalen zich in
hogere arbeidskosten, minder
banen. Wat komt er dan nog te
recht van je volumebeleid in de
sociale zekerheid?"
Tegelijk gaven Lubbers en
Kok aan zich niet bij „fatalisti
sche scenario's" te willen aan
sluiten. „Waar haalt u dat pessi
misme vandaan?", vroeg Kok
zich openlijk af. Lubbers noem
de het pessimisme dat de kabi
netsplannen niet zullen uitko
men „onverantwoord".
Brinkman en Wöltgens gaven
overigens hun zegen aan de
door het kabinet gekozen be
leidslijnen. „Mijn fractie is bij
de stand van de kennis van nu
bereid te zeggen: oké, op deze
weg kunt u verder gaan", aldus
Wöltgens.
Zie verder pagina's 2 en 3
Winst VNU in
eerste halfjaar
35 procent lager
De nettowinst van VNU is over
de eerste helft van 1991 gedaald
van 78,1 tot 51,1 miljoen gul
den. Dat is bijna 35 procent la
ger dan vorig jaar. Toch hand
haaft de directie van het Haar
lemse uitgeversconcern (waarin
opgenomen het Leidse bedrijf
Rotagravure) de verwachting
dat het resultaat over het hele
jaar ongeveer 20 procent lager
zal uitvallen dan over 1990. De
winstdaling komt voornamelijk
voor rekening van de sector
professionele informatie. Het
resultaat van de Business Press
-Group is sterk ingezakt. De om
zet steeg licht, van 1245,3 mil
joen tot 1251,7 miljoen gulden.
Een echt graf
voor Lenin
MOSKOU STEVE Cl
THE INDEPENDENT
De burgemeester van Moskou,
Gavriil Popov, vindt de voor
stellen voor de herbegrafenis
van Lenin bij zijn moeder in
zijn geboorteplaats „volkomen
wetmatig". Lenin, geboren als
Vladimir Iljitsj Oeljanov, komt
uit de Siberische stad Oelja-,
novsk. Het lijkt niet lang meer
te duren voor een van de be
roemdste bedevaartsplaatsen
voor communisten uit de hele
wereld, het mausoleum op het
Rode Plein, wordt opgedoekt.
Ooit 'bewoonde' ook Stalins li
chaam het mausoleum, maar
sinds het bewind van Chroet-
sjov ligt Lenin er alleen.
De gebalsemde Lenin ligt
sinds 1924 opgebaard.
Op weg
ikomensbeleid krijgen premier Lubbers en minister De Vries ook enig 'huiswerk' r
Italië weigert vluchtende Joegoslaven
VANDAAG OOK
WEG EN WIEL
PAGINA 21
HET WEER
Verwachting van het KNMI tot
morgenavond
Zonnig
Heldere nacht en een minimum
temperatuur van omstreeks 10
graden. Overdag zonnig en een
middagtemperatuur van ongeveer
24 graden. Zwakke tot matige
oostenwind, kracht 2 a 3
Rechts inhalen
mag op in- en
uitvoegstrook
Automobilisten op een in- of
uitvoegstrook mogen over twee
maanden op met blokken ge
markeerde stroken verkeers
deelnemers die rechtdoor rijden
rechts inhalen. Dat is één van
de 83 wijzigingen in het nieuwe
reglement verkeersregels en
verkeerstekens dat op 1 novem
ber in werking treedt.
Rechts inhalen was tot nu toe
strikt verboden, maar in de
praktijk blijkt dat veel verkeers
deelnemers dit voorschrift aan
hun laars lappen. In het kers
verse verkeersplan worden
overbodige verkeersregels ge
schrapt. Het gaat veelal om
voorschriften waaraan de ver
keersdeelnemers zich in de
praktijk toch niet houden.
BELGRADO AP-Rtr-DPA-AFP
Bij gevechten tussen Serviërs en
Kroaten bij de stad Vukovar in
het oosten van Kroatië zijn gis
teren waarschijnlijk meer dan
300 doden gevallen. Het dins
dag overeengekomen staakt-
het-vuren is daarmee weer van
de baan. Onduidelijk is welke
partij met schieten is begonnen.
Volgens de Kroatische troe
pen hebben zij de afgelopen da
gen rond Vukovar 31 legertanks,
6 vliegtuigen en 12 pantservoer
tuigen vernietigd. Ook uit de
Dalmatische kuststreek komen
steeds meer meldingen van ge
vechten.
Op verscheidene plaatsen in
de republiek Bosnië-Hercegovi-
na hielden ouders ook gisteren
demonstraties om de terugkeer
van hun dienstplichtige zonen
te eisen. De Servische Nationale
Partij in Bosnië beschuldigde de
moslim- en Kroatische partijen
ervan de protesten te hebben
aangewakkerd en weigerde deel
te nemen aan gesprekken met
de ouders.
De Kroatische president Tudj-
man schaarde zich gisteren „in
principe" achter het voorstel
van de Europese Gemeenschap
een Joegoslavische vredesconfe
rentie bijeen te roepen die de
problemen moet oplossen.
Tudjman zei dit in Parijs waar
hij een onderhoud had met pre
sident Mitterrand. De Servische
president Slobodan wordt over
enkele dagen in de Franse
hoofdstad verwacht.
De EG stelt voor dat als de
strijdende partijen niet vóór
zondag akkoord gaan de EG zelf
„gemeenschappelijk internatio
naal optreden" zal overwegen.
Duitsland noemde daarbij als
mogelijkheden een handelsem
bargo of het bijeenroepen van
de Veiligheidsraad van de Vere
nigde Naties. De Nederlandse
minister Van den Broek sloot
militair optreden nadrukkelijk
uit.
Na de Albanezen blijken ook
Joegoslaven in Italië niet wel
kom. Italië heeft gisteren een
veerboot met honderden Joego
slaven zes mijl uit de kust bij
Pescara tegengehouden. Uitein
delijk mochten slechts 44 van
de ruim 400 Joegoslaven aan
land.
Zie verder pagina 2
Joop Braakhekke, eigenaar van het Amster
damse toprestaurant Le Garage, wilde het
dessert graag flamberen. Maar de vertegen
woordigers van de KLM maakten hem dui
delijk dat open vuur in een vliegtuig abso
luut verboden is. En op die regel wordt zelfs
voor de wereldberoemde Luciano Pavarotti
geen uitzondering gemaakt. Daarom krijgt
de Italiaanse tenor vandaag aan boord van
de KL 3167, die hem ophaalt in Kopenha
gen en naar Rotterdam brengt, een cassata.
Maar wel een extra grote.
De Lissese makelaar Harry Mens en zijn
tachtig mensen tellende gevolg halen de
met zijn stem kwakkelende Pavarotti van
daag op uit Denemarken. De speciaal ge
charterde Boeing 737-300 wordt voor deze
ene vlucht omgedoopt in 'de Luciano Pa
varotti'. Kosten noch moeite zijn gespaard
om het de gasten, onder wie Vanessa, Wil
lem Duys,en Braakhekke aan boord naar de
zin te maken.
Braakhekke is ingehuurd om toe te zien
op de kookkunsten van KLM-catering. Tij
dens de vlucht is de van oorsprong Italiaan
se kok Paolo Sanna belast met de verzor
ging van de inwendige mens. De passagiers
krijgen een licht verteerbare koude maaltijd
geserveerd, bestaande uit gemarineerde
garnalen met basilicum en gele paprika, ge
pocheerd kalfsvlees met tonijnsaus, pasta
en Siciliaanse tomaten en jonge Italiaanse
schapekaas.
Het eten is niet voor Pavarotti zelf, al
houdt de KLM wel een paar porties achter
de hand voor het geval de megaster toch
trek heeft. Voor Pavarotti is er een enorme
cassata, gemaakt door Paolo Sanna zelf. Bo
vendien wordt hij verrast met een Grand
Dessert, samengesteld uit allerlei kleine
zoetigheden afkomstig uit alle regio's van
Italië. Alleen in het toetje van Pavarotti
wordt peperdure truffelolie gebruikt, de
overige gasten krijgen een goedkopere uit
voering.
De co-piloot en stewardess spreken Itali
aans. Jitze van Kalsbeek komt in Kopenha
gen met haar accordeon aan boord om on
derweg Amsterdamse volksliedjes te spelen.
En KLM-purser Rinus de Roos. een niet on
verdienstelijke amateur operazanger, zal in
het vliegtuig enige aria's ten gehore bren
gen.
Ook vliegen twee artsen mee om Pavarot
ti indien nodig medisch te verzorgen. De te
nor heeft in Kopenhagen een concert we
gens problemen met z'n stembanden afge
zegd. Ook hel optreden zondagavond in
Rotterdam is daardoor onzeker geworden.
I Nummer bank/girorekening
I Deze bon m een envelop, zonder
I poetzegel, sturen neer.
LeKJsch Degbled
Antwoordnummer 10050
2300 VB Leiden
712K1™4Ö0053