O*"
Arafat: rechtstreeks
overleg Israël-PLO
Kleine betonschade snel herstellen
Gevechten in noorden en
zuiden Irak duren voort
Nep-apparaat helpt
niet tegen honden
e
Dubbel glas
Informatielijn
voor vet en olie
Actieplan EG voor consumentenbescherming
'Als leden Veiligheidsraad meepraten'
'Koppeling hangt af
van aantal wao'ers'
Greenpeace:
Hoogovens
loost illegaal
lood en zink
T- DINSDAG 19 MAART 1991
Kou. tocht en vocht staan haaks op
wooncomfort. Ramen veroorzaken
veel 'koudestraling'. Als deze vlak
ken door dubbele beglazing of een
voorzetraam goed geïsoleerd zijn.
treedt dit verschijnsel veel minder
op. Na plaatsing van dubbel glas
kunt men bijvoorbeeld dichter bij
het raam zitten zonder last te heb
ben van de kou.
Dubbele beglazing of een voor
zetraam helpt ook tegen hinderlijke
'tocht'. Bovendien behoren dan be
slagen ruiten grotendeels tot het
verleden. Ook reduceert dubbel
glas het geluid van buiten. Het com
fort in huis neemt dank zij dubbele
beglazing belangrijk toe. In een wo
ning met dubbel glas is het dus veel
prettiger wonen.
Verder spaart dubbel glas uiter
aard energie en dat is tevens in het
belang van een schoner milieu. In
een tot 20 graden Celsius verwarm
de woonkamer is de besparing on
geveer 25 kuub gas per vierkante
meter glas per jaar en in een tot 15
graden verwarmde slaapkamers 15
kuub per vierkante meter.
Aangebracht door de vakman
kost dubbel glas 15 tot 20 gulden
per vierkante meter. Maar het kan
ook meer zijn, afhankelijk van de si
tuatie. Bij de gasprijs van nu duurt
het 15 tot 20 jaar voordat de be
spaarde energie de kosten terugver
dient. Voor slaapkamers duurt het
langer.
Deze week staan twee telefoonlij
nen open voor vragen over voeding
en vooral over olie en vet. De Voe
dingsinformatielijn en de Voe
dingsgroep HAP houden deze week
een landelijke belweek met dit the-
Om een paar veel voorkomende
vragen maar voor te zijn hebben
beide voorlichtingsinstanties in een
persbericht daar vast antwoord op
gegeven. Bijvoorbeeld: roomboter
is even vet als (dieet)margarine. Di-
eetmargarine is dus niet erg ge
schikt om van af te vallen. Wel bevat
margarine linolzuur, wat een gun
stige uitwerking kan hebben op het
cholesterolgehalte van het bloed.
Een blokje volvette kaas is even
vet als een bitterbal. Vier bitterbal
len bevatten ongeveer even veel vet
als een saucijzebroodje. In een plak
cake zit ongeveer even veel vet^als
negen eierkoeken.
Ook voor persoonlijke vragen
over vet of voeding in het algemeen
mag worden gebeld met de diëtis
ten van de Voedingsinformatie Lijn
en de Voedingsgroep HAP. De info
lijn (020-6854499) kan tot en met
vrijdag worden gebeld van 9.00 tot
17.00 uur. HAP (080-236551) kan tot
en met donderdag worden gebeld
van 14.00 tot 17.00 uur.
PAGINA II
SAMENSTELLING RAYMOND PEIL
Fluitje helpt niet.
In Duitsland is een hondeverja-
ger te koop die moet honden er
van moet weerhouden een aanval
te doen op de broekspijp van de
wandelaar, jogger en fietser. De
Consumentenbond waarschuwt
echter dat zijn Duitse collega's
hebben uitgedokterd dat het
ding, waar een prijskaartje van 86'
mark aan hangt, absoluut niet
werkt.
Het apparaat brengt een ul
trasoon geluid ten gehore, dat
mensen niet kunnen horen maar
voor honden een hoorbaar, hoog
geluid is. Dit zou moeten voorko
men dat honden hun jachtin
stinct uitleven op de niets ver
moedende voorbijganger.
Niets bleek minder waar. De
meeste honden reageerden hele
maal niet op het geluid. Andere
werden eerder nieuwsgierig of
toonden zich verrast, in plaats
van dat zij schrokken of zich uit
de voeten maakten. Dat is ook
niet zo vreemd, zeker als men zich
realiseert dat al heel lang fluitjes
te koop zijn waarmee hondenbe
zitters worden geacht hun trouwe
viervoeter naar zich toe te fluiten.
De Duitse bond geeft wat zin
volle tips om honden van het lijf
te houden: kalmte helpt, veel be
ter dan wegrennen (een hond kan
veel harder lopen dan een mens)
of heftige bewegingen maken.
Probeer in het uiterste geval rug
dekking te vinden en het dier in
een jas of tas te laten bijten.
Kijk een agressieve hond niet
in de ogen, dat vat hij op als een
teken van agressie. Aan cayenne
peper schijnen veel honden een
hekel te hebben: de Duitse PTT
stelt postbodes een spuitbus met
deze specerij ter beschikking.
Schade als gevolg van
betonrot is te voorkomen door
geregelde controle van
betonnen delen van de
woning. Kleine schade moet
zo snel mogelijk worden
hersteld, om erger te
voorkomen, zo adviseert de
Vereniging Eigen Huis. Wie
roest aan de wapening van
het beton ontdekt moet snel
ingrijpen, want dan is grondig
herstel al noodzakelijk.
Vooral de flats die in de jaren zestig
werden opgeleverd zijn gevoelig ge
bleken voor betonrot. Er moest toen
snel, veel en goedkoop worden ge
bouwd. Betonbouw maakte opgang
omdat beton duurzaam en onder
houdsarm is. Fouten tijdens de
bouw hadden echter tot gevolg dat
de nadelen van beton pijnlijk duide
lijk werden.
Veel eigenaars van woningen an
appartementen die in de jaren zes
tig zijn gebouwd merken nu dat
voor onverslijtbaar gehouden beton
begint te brokkelen. Dat wordt be
tonrot genoemd, niet helemaal te
recht want niet het beton rot. maar
het betonijzer. De wapening begint
te roesten waardoor het beton af
brokkelt.
Voor eigenaren van appartemen
ten is het raadzaam (mogelijke) pro
blemen met betonrot in de vereni
ging van eigenaren te bespreken.
De vereniging kan bijvoorbeeld be
slissen dat betondelen ieder jaar of
half jaar wordt gecontroleerd. Ook
kan zij besluiten dat voor mogelijke
toekomstige schade een 'reserve-
pot' kan worden gevormd.
Zouten
Beton bestaat uit grind, cement,
zand en chemische toevoegingen.
Voordat het beton is gehard, wordt
als wapening vaak staal in het beton
aangebracht. Het staal moet met
een laag beton worden bedekt. Deze
laag voorkomt roestvorming door
de buitenlucht. De roest komt op
gang wanneer water en zuurstof bij
de wapening komen.
Als daartegen geen maatregelen
worden genomen, wordt het beton
aangetast omdat het staal tijdens
het roesten uitzet. Het beton wordt
daardoor weggedrukt en brokkelt
af.
Schade aan wapening kan ook
ontstaan door zouten. In het verle
den werden wel eens zouten ge
bruikt om beton sneller te laten har
den. Of om mogelijk te maken dat
beton kon worden gestort bij tem
peraturen bij (vorst) waarbij het ei
genlijk niet meer kon. Deze zouten
ook bijvoorbeeld als bij gladheid
veel is gestrooid veroorzaken ook
roest waardoor gaatjes in de wape
ning ontstaan.
Geregelde inspectie van beton
nen delen aan de flat kan grote repa
raties aan de betonwapening voor
komen. Ook een kleine beschadi
ging van het beton versnelt het
roestproces. De kans op hoge her-
stelkosten vermindert door het
voorkómen van eventuele roestvor
ming aan de wapening.
Schade aan beton is echter niet al
tijd het gevolg van roest. Mossen,
schimmels of een losliggende dek-
vloer tasten de buitenste betonlaag
ook aan. Een handige doe-het-zel-
ver kan deze kleine schades zelf ver
helpen. Ingrijpen op dat moment -
ook bij uitbesteding is niet al te
duur. Sporen van roest of scheuren
in het beton betekenen meestal
roestvorming op de wapening. Dat
is vrij specialistisch herstelwerk,
dat men beter aan een betonherstel-
ler kan uitbesteden.
Onderzoek
Voordat het aangetaste beton kan
worden gerepareerd moet eerst
worden vastgesteld wat de oorzaak
van de schade is. Hiervoor is uitge
breid onderzoek nodig. Een repara
teur kan twee methoden volgen om
vast te stellen om te voorkomen dat
er nieuwe betonschade ontstaat:
een dikkere laag beton gebruiken of
beton met een hogere dichtheid ge
bruiken. opdat er minder agressie
ve stoffen uit de lucht binnendrin
gen.
Na de reparatie moet het beton
worden afgewerkt met verf. Wie het
zelf doet moet opletten dat 'damp-
doorlatende' verf alleen geschikt is
voor delen waar geen water blijft
staan. 'Dampdichte' verf is geschikt
voor plekken waar water blijft
staan, bijvoorbeeld niet aan de on
derkant van een balkon. Het vocht
zou dan niet meer weg kunnen en
zal door de druk die dan ontstaat de
verf wegdrukken.
De belangen van de consument zijn
bij de Europese Gemeenschap in
goede handen, zo meldt het ministe
rie van economische zaken zijn
maandelijkse nieuwsbrief. Er is een
tot 1992 lopend actieplan voor con
sumentenbeleid, waarvan een aan
tal richtlijnen (opdrachten van de
EG aan lidstaten op wetten van een
bepaalde strekking te maken) vei
ligheid van produkten, oneerlijke
contractvoorwaarden en aanspra
kelijkheid voor diensten.
De bescherming van consumen
ten staat in Nederland, vergeleken
met andere EG-leden, op een hoog
niveau. Wat overigens de consu
mentenorganisaties in ons land zor
gen baart omdat, als er ergens een
grootste gemene deler uit wordt ge
haald. de Nederlandse consument
er best eens op achteruit zou kun
nen gaan.
Een richtlijn die de Europese
Commissie (de 'regering' van de
EG) heeft ingediend gaat over de
aansprakelijkheid voor diensten die
aan particulieren worden verleend.
Deze richtlijn moet 31 december
1992 ingaan en bepaalt dat degeen
die een dienst levert (variërend van
loodgieter tot melkboer) en daarbij
goederen beschadigt of lichamelijk
letsel veroorzaakt.
Deze richtlijn schrijft voor dat de
gene die de dienst verleent bij scha
de moet bewijzen dat hij geen fout
heeft gemaakt. De benadeelde moet
hard kunnen maken dat er schade is
en dat deze is veroorzaakt door het
verrichten van de dienst. Degene
die een klus moet verrichten en
daar een derde voor inschakelt blijft
zelf aansprakelijk. Als meer dan eén
persoon aansprakelijk is zijn ze al
len direct voor het geheel aan
spreekbaar. De aansprakelijkheid
kan niet in een contract worden uit
gesloten.
Betonreparaties zijn vrij duur.
Het is dus raadzaam offerte bij meer
dan eén bedrijf aan te vragen. Zij
staan in de Gouden Gids of zijn be
kend bij de Vereniging van Beton-
reparatiebedrijven (tel. 02968-
98096). Vraag wel een uitgebreide
offerte, niet alleen een prijsopgave.
Volgens Eigen Huis kan de klant
het beste een vaste prijs afspreken
en schriftelijk laten vastleggen tot
wanneer deze geldt. Het advies is af
te spreken pas na de reparatie te be
talen. tenzij het een grote klus is die
betaling in termijnen rechtvaardigt.
Betaal nooit het hele bedrag voor
uit. want dat geld is bij faillissement
meestal weg. Probeer af te spreken
een deel van het bedrag (5 procent
bijvoorbeeld) achter te houden tot
na oplevering. Bij gebreken het res
terende bedrag pas betalen na her-„
stel. Laat de hersteller duidelijk
aangeven wanneer hii begint en ein
digt met het werk. Spreek een da
tum al en een boeteclausule bij te la
te oplevering.
In offertes staat vaak dat algeme
ne voorwaarden van toepassing
zijn. Het kan geen kwaad die op te
vragen, want er kunnen belangrijke
bepalingen in staan over prijs, beta
ling. garantie en aansprakelijkheid.
Vraag ook het bedrijf om adressen
waar het eerder reparaties heeft uit
gevoerd. Het is dan mogelijk een in
druk te krijgen van kwaliteit en
werkwijze.
PARIJS (AP) PLO-leider Yasser Arafat is bereid tot een directe dialoog met Israël als dit
overleg wordt gevoerd onder auspiciën van de Verenigde Naties. Volgens Arafat kan wor
den onderhandeld, ook al heeft Israël een onafhankelijke Palestijnse staat nog niet geac
cepteerd. De PLO-leider deed deze uitspraken in een gisteren gepubliceerd interview met
de Franse krant Le Figaro.
"Ik ga akkoord met overleg met de
Israëliërs als de vijf permanente le
den van de Veiligheidsraad ook aan
de onderhandelingstafel zitten. Ik
wil garanties en ik heb de druk van
de vijf op Israël nodig", aldus Arafat
in het interview.
Op de vraag of de onderhandelin
gen van start zouden kunnen gaan
zonder dat Israël van te voren ak
koord gaat met het principe van een
onafhankelijke Palestijnse staat,
antwoordde Arafat: "Ik vraag alleen
dat de internationale wetgeving - te
weten de resoluties van de Veilig
heidsraad - de basis van de bespre
kingen vormt. Ik vraag niet van de
Israëliërs dat ze eerst akkoord gaan
met het idee van een (Palestijnse)
staat. Ik vraag alleen dat de basis
Uit de woorden van Arafat valt op
te maken dat hij voor een soepeler
houding heeft gekozen. Tot dusver
re hield hij steeds vast aan een inter
nationale conferentie. Israël wei
gert akkoord te gaan met een derge
lijke conferentie. De joodse staat
heeft zich wel bereid getoond tot di
rect overleg met Palestijnse verte
genwoordigers, wat ook door de VS
wordt voorgestaan.
In het interview wijst Arafat er op
dat de Franse regering in de Israë-
lisch-Palestijnse kwestie is opge
schoven in de richting van het Ame
rikaanse standpunt. President
DEN HAAG (ANP) - "Als wij de
wao-instroom niet afremmen, is het
gebeurd met de koppeling". Dat
zegt minister Andriessen van eco
nomische zaken in een vraagge
sprek met 'Onderneming', het blad
van de werkgeversorganisatie
VNO. Niet de loonstijging, maar de
verhouding tussen actieven en inac-
tieven is volgens Andriessen maat
gevend voor het handhaven van de
koppeling tussen lonen en uitkerin
gen.
Andriessen verwacht dat volgend
jaar de economische groei slechts
ongeveer 1 procent zal zijn, de werk
gelegenheid met niet meer zal toe
nemen dan 45.000 banen en de
koopkracht zal dalen. Als wat An
driessen noemt'de 'wao-trein niet
stil komt te staan' is er op grond van
het nieuwe wetsontwerp over de
koppelingen een grond om lonen en
uitkeringen niet meer met elkaar in
de pas te laten lopen. Volgens de
laatste cijfers telde ons land eind
september vorig jaar 870.000 men
sen met een uitkering wegens ar
beidsongeschiktheid en bedroeg de
groei op jaarbasis ruim 4 procent.
Over de gemiddelde loonstijging
van de inmiddels afgesloten cao's,
3,84 procent, zegt Andriessen:
"Daarmee zitten we al tegen de zone
van onverantwoorde loonontwik
keling aan. Ik hoop daarom dat de
sociale partners zich bewust blijven
van het belang van een gematigde
loonkostenontwikkeling. Maar de
koppeling is daarvan niet afhanke
lijk. Schiet het aantal wao-ers over
het miljoen heen dan hebben we
een probleem"
Francois Mitterrand zei onlangs dat
een internationale conferentie niet
de enige mogelijkheid is om een op
lossing të bereiken. Volgens Arafat
is het idee om Israëlisch-Palestijns
overleg onder de paraplu van de VN
te voeren van Mitterrand afkomstig.
Arafat verduidelijkt dat de Pale
stijnse delegatie die met Israël over
legt, moet worden samengesteld
door de PLO. Op de vraag of hij ak
koord zou gaan met gekozen dele
gatieleden uit de door Israël bezette
gebieden, zei hij: "Nee. Ons volk
heeft zijn leiders buiten de bezette
gebieden. Wij kunnen niet accepte
ren dat de Israëliërs dergelijke voor
waarden aan de dialoog stellen,
want wij doen dat ook niet".
Zowel in Israël als in de Verenig
de Staten is sceptisch op de uitlatin
gen van Arafat gereageerd. Een
woordvoerder van het ministerie
van buitenlandse zaken in Jeruza
lem herhaalde het Israëlische
standpunt dat "wij geen zaken doen
met terroristische organisaties".
Ook een Amerikaanse woord
voerder hechtte niet al te veel waar
de aan Arafats woorden: "Hij is ten
minste eerlijk over de reden waar
om hij de Veiligheidsraad erbij wil
betrekken. Hij wil druk op Israel, en
dat is precies waarom de Verenigde
Staten en Israël daar geen trek in
hebben".
JUBAJL Tankwagens pompen olie op uit tijdelijke, in de grond uitgegrav
opgepompt uit een nabijgelegen inham van de Perzische Golf. vervolgens in de
per tankwagen afgevoerd.
NICOSIA/DAMASCUS (Rtr/AP) -
Kurdische rebellen hebben gisteren
gezegd dat het Iraakse leger bijna al
zijn wapens - helikopters, bommen,
raketten, tanks en artillerie - in de
strijd gooit in een poging de op
stand in het noorden van Irak te
breken. Woordvoerder van de shi-
'itische opstandelingen in het zui
den verklaarden dat hun volgelin
gen de aanvallen van het leger op de
steden Basra, Karbala en Tannuma
tot dusver wisten te weerstaan.
Iraakse regeringskranten be
weerden gisteren dat het leger de
opstand in het zuiden had bedwon
gen. De kranten schreven dat de
shi'ieten bloedbaden hadden aan
gericht en hele steden in puin had
den achtergelaten. Woordvoerders
van zowel de shi'itische als de Kur
dische rebellen in Damascus en
Londen verklaarden evenwel dat
het Iraakse leger napalm- en fosfor-
bommen gebruikte om de opstan
den neer te slaan.
Het
Amnesty International: 'Martelingen in Kuwayt'
LONDEN (IPS) Kuwaytse burgers en militairen
maken zich schuldig aan "willekeurige arrestaties en
martelingen" van Palestijnen en andere Arabieren die
in Kuwayt wonen. De mensenrechtenorganisatie Am
nesty International heeft dit gfsteren verklaard.
Volgens de verklaring, die werd uitgegeven door het
hoofdkantoor van de organisatie in Londen, zijn or
afgelopen twee weken steeds aMB'
stijnen, Irakezen J
BBL., berichten dat Pale-
Sudanezen zijn opgepakt en ge
marteld. In sommige gevallen worden de arrestanten
ervan verdacht te hebben gecollaboreerd met de
Iraakse bezetters, anderen worden alleen maar gemar
teld vanwege hun nationaliteit.
De enige manier om te verzekeren dat gevangenen
goed behandeld worden en niet gemarteld worden is
volgens Amnesty om de Internationale Commissie
van het Rode Kruis toe te laten. Volgens Amnesty zijn
sinds de terugtrekking van de Iraakse troepen honder
den Palestijnen gevangen gezet.
gen uit Basra vertelden echter aan
verslaggevers in de door Amerika
nen bezette zone van Zuid-Irak dat
rebellen nog altijd delen van de stad
in handen hadden. Zij lagen onder
Iraaks artillerievuur en de straten
zouden bezaaid liggen met naar
schatting 5.000 lijken.
Ook andere bronnen maakten
melding van hoge. maar' onbeves
tigde dodencijfers. Radio Teheran
berichtte dat op de weg tussen
N^jaf en Karbala in Zuid-Irak tus
sen de 12.000 en 16.000 mensen wa
ren omgekomen.
Tienduizenden Iraakse militairen
zijn de afgelopen weken overgelo
pen naar het verzet en vechten aan
de zijde van shi'tische en Kurdische
opstandelingen tegen het bewind
van Saddam Hussein. Dat heeft
Hassan al-Nakib. een voormalige
generaal in het Iraakse leger, gisate-
ren verklaard.
Al-Nakib staat aan het hoofd van
de Onafhankelijke Nationale Groep
die haar basis heefr in Saudi-Arabie.
De voormalige generaal liet weten
dat het verzet tegen Saddam nog
steeds groeiende tfl en de opstande
lingen aanzienlijke successen boe
ken.
DEN HAAG (ANP) - De milieuorga
nisatie Greenpeace heeft de officier
van justitie in Haarlem maandag ge
vraagd strafvervolging in te stellen
tegen Hoogovens omdat het bedrijf
illegaal lood en zink zou lozen in de
buitenhaven van IJmuiden. Ze gaat
bovendien in beroep tegen minister
Maij (verkeer en waterstaat) omdat
zij die lozing zou toestaan.
Dat Hoogovens illegaal loosde in
de buitenhaven werd in december
ontdekt door Rijkswaterstaat. Maij
sommeerde het bedrijf zijn praktij
ken per 23 februari te beeindigen op
straffe van een dwangsom van een
miljoen gulden per dag. Later ver
lengde ze die termijn tot 1 maart. Ze
deed ook aangifte bij justitie
Volgen Gr« mpe.K m.ig Hoog-
ovens nu echter toch doorgaan met
'een substantieel deel' van de lozin
gen tot 1 augustus. De milieuorgani
satie vindt het 'ongehoord dat een
minister haar bevoegdheden ge
bruikt om een gedoogsituatie te cre-
Ze heeft daarom, mede namens
onder meer de stichting Natuur en
Milieu, beroep aangetekend bij de
Raad van State tegen 'de nieuwe af
spraken' tussen de minister en
Hoogovens, Volgens een woor-
vdoerder van Maij is met Hoog
ovens overeengekomen dat de
meest ernstige lozingen, veroor
zaakt door Hoogoven 7. per 1 maart
gestopt zouden moeten zijn. Vol
gens het bedrijf zou deze Hoogoven
van 1 maart tot 1 juli uit bedrnigaan
voor een reparatie, waarbij maatre
gelen genomen zouden worden om
de lozing definitief te beeindigen.
Miljoenen voor Irak
AMSTERDAM/BRUSSEL (ANP)
- De Islamitische Stichting Hulp
verlening Oorlogsslachtoffers heeft
de afgelopen maand een miljoen
gulden ingezameld voor Iraakse
slachtoffers van de Golfoorlog. Een
delegatie van de stichting is inmid
dels in Jordanië aangekomen om
ervoor te zorgen dat hulpgoederen
(vooral medicijnen en kindervoe
ding) in Irak terechtkomen
De EG-commissie heeft gisteren
besloten om vijf miljoen ecu (11.6
miljoen gulden) ter beschikking te
stellen voor hulp aan burgerslacht-
OfflB .n de Golfoorlog
