H \j Fantastische geruchten rond Stalin Textieldistributie eerst tegen eind 1946 Twistende ouders kweeken rechtende kinderen Radioprogramma Het échte Frankrijk De Indische opstand Dinsdag 23 October 1945 No. 104 HET WEER tot Woensdagavond Zw. bewolkt m. tij delijke opklaringen. Kans op regen bij toenemende wind tusschen Z.W. en Z. Katholiek Dagblad voor Leiden en Omstreken HoofdredacteurenRector H. L. J. M. Sondaal en Mr. Dr. C. C. A. van HarenRedacteurenProf. Dr. W. Asselbergs (Anton van Duinkerken) en Joop Siebelt; Directeur: G. G. v. Elburg. Bureaux: Papengracht 32, Telefoon Redactie 20015, Administratie 20935 Abonnementsprijzen: f 0.26 per week, f 1.10 per maand, f3.20 per kwartaal. Franco per post f4.20* IS HIJ DOOD OF ZIEK? VOLGENS DEN CORRESPONDENT van de „Evening News" doen in diplomatieke kringen te Washington de meest fantastische geruchten de ronde over maarschalk Stalin. ïn sommige kringen wordt gezegd, dat hij overleden is, in andere kringen dat hij stervende is, dat hij ernstig ziek is of dat hij enkele van zijn speciale volmachten aan Mc lotof wenscht over te dragen. MAARSCHALK ZJOEKOF OPVOLGER? Officieele bronnen zwijgen De correspondent wijst er (echter op, dat geen enkel van deze geruchten bevestigd kon worden. De Sowjetambassade en het Amerikaansche mi nisterie van buitenlandsche zaken weigeren ieder com mentaar, maar de atmosfeer is in Washington zeer gela den, In diplomatieke kringen te Washington wordt verklaard, dat de geruchten over een even- tueele ziekte van Stalin de mis lukking van de conferentie van ministers van Buitenlandsche Zaken te Londen zouden kun nen verklaren en het zelfde zou kunnen gelden voor het haasti ge bezoek, dat de sowjetambas- sadeur Gromyko in de afgeloo- pen week aan Washington heeft gebracht. In deze kringen wijst men er op, dat yerschillende gebeurtenissen er aanleiding toe geven de geruchten over een eventueel ziek zijn van Stalin te bevestigen. De maarschalk wordt den laatsten tijd zelden genoemd in telegrammen, wel ke uit Moskou afkomstig zijn. De conferentie van Potsdam on derging een vertraging van en kele dagen als gevolg van de ziekte van Stalin en na de con ferentie werd verklaard, dat Stalin „zeer vermoeid" was. Voorts heeft de Sowjetunie nog niet de uitnoodiging van de Vereenigde Staten om zich te doen vertegenwoordigen in de raadgevende commissie voor het Verre Oosten, aanvaard en de bijeenkomst van deze com missie is voor een week uitge steld. Verder vertraagt ambas sadeur Gromyko in Londen alle beslissingen van het uitvoerend comité van de vereenigde vol ken en wacht op instructies, welke blijkbaar niet komen. Tenslotte heeft maarschalk Zjoekof zijn bezoek aan de Ver eenigde Staten uitgesteld, waar voor als motief zijn slechte ge zondheidstoestand werd opge geven. In Washington neemt men aan, dat maarschalk Zjoekof de beste kansen heeft om Stalin eventueele op te volgen. Stalin is ziek. Volgens een telegram van de speciale correspondent van de „Daily Mail", uit New York, heeft men van hooggeplaatste zijde te kennen gegeven, dat men er niet aan twijfelde dat Stalin ziek was. Dat er on- eenigheid zou bestaan onder hooggeplaatste Sow jet-Russi sche functionarissen, zooals ge ruchten zeiden, werd echter zeer onwaarschijnlijk geacht. voor Dinsdagavond 23 Oct. 1945. HILVERSUM I, 301 M. 6.01 Waterstanden. 6.04 Ster van den dag: Benny Goodman. 6.30 Engelsche les. 7.Nieuwsberichten. 7.15 Reportage. 7.30 Joop Walvis, orgel. 8.01 Nederland Herrijst. 8.15 Vragenkwartier door L. de Jong. 8.30 Radio Philharmonisch Or kest. 9.45 Zigeunermelodieën. 10.15 Mensch en Maatschappij. 10.30 Stemmige lichte muziek. 11.01 Nieuwsberichten. 11.15 Avondwijding. HILVERSUM II. 415 M. 6.01 Nieuwsberichten. 6.30 Jane Bron, oude en nieuwe songs. 6.50 Voor je slapen gaat. 7.Recital. 7.30 Programma Ned. Strijdkkr. 8.01 Gramofoonplaten. 8.30 Voor de werkende vrouw. 8.45 Zang door de Don Ko zakken. 9.Departementen spreken. 9.15 Ensemble George Franck. 9.45 Avondwijding. 10.01 Nieuwsberichten. 10.15 Wim Walis met swing en sweet. 10.58 Afkondiging en Wilhelmus. Handelsverkeer met het Buitenland Inschakeling van de particuliere handel Van overheidszij^e wordt er in sterke mate naar gestreefd te bevorderen dat ten aanzien van het handelsverkeer met het buitenland de particuliere han del zoo snel mogelijk wederom ingeschakeld wordt. Ten aan zien van industrieele artikelen is reeds een zekere voortgang met deze inschakeling gemaakt. Met de onder de huidige om standigheden bereikbare landen op het vasteland kan het han delsverkeer voor industrieele producten, zoowel wat den in- als den uitvoer betreft, zich we- derdom geheel via de particu liere handelskanalen afspelen. Uiteraard moet daarbij rekening gehouden worden met het feit, dat met een aantal landen nog geen regeling aangaande het handels- en betalingsverkeer getroffen is, vanzelfsprekend voor die landen waar deze mo gelijkheden nog beperkt zijn. Naarmate evenwel via tot stand gekomen regelingen de moge lijkheden op het gebied van be- talings- en goederenverkeer vastgelegd zijn, kan de handel de afwikkeling van transacties zelfstandig ter hand nemén. Dit evenwel, nadat op de gebrui kelijke manier de uitvoer- dan wel de invoertoestemming, de laatste afhangende van de voor het land beschikbare deviezen, verkregen is. In dit verband kan vermeld worden, dat naast de reeds totstandgekomen over eenkomsten met België en En geland,Regelingen met de Ska'n- •dinavische landen als aanstaan de mogen worden beschouwd, terwijl ook contact met Tsje- cho-Slowakije gaande is en met landen als Zwitserland en Frankrijk binnenkort verwacht kan worden. De invoer uit deze landen, die tot nu toe slechts door middel van credieten op beperkte schaal kon plaats heb ben, zal alsdan ruimere moge lijkheden krijgen. Dit neemt niet weg dat de totale deviezen- situatie een invoerbeperking naar rangorde van urgentie voor de Nederlandsche voorzie ning noodzakelijk maakt. Secretaresse van Mussert gearresteerd Cornelia Brantsma, secretaresse van De Block v. Scheltinga en later typis te in het kabinet van Mussert, werd door den P.O.D. te Woerden gevangen, toen bleek, dat zij onder een valschen naam zich als huishoudster bij een ouden heer had ingedrongen. Zij was daar op 3 September in dienst getreden, hopend de zoo vurig verlangde rust te heb ben gevonden. Men was haar echter al eenigen tijd op het spoor en ofschoon zij -zich kranig hield, zakte zij ten slotte toch door de mand en gaf toe reeds in 1933 lid der N.S.B. te zijn geweest. Haar vader en broer waren eveneens felle N.S.B.'ers en worden reeds eenigen tijd in kampen te Harderwijk en We^terbork vastgehouden. Bij het onderzoek kwam aan het licht, dat een groot bedrag aan geld, dat op een hunner is gevonden, een belangrijke rol in de geschieden's speelt. Zij was met vele andere N.S. B.'ers in September 1944 naar Duitscn- land gegaan om na de capitulatie met een soort bewijsstuk gewapend weer te rug te komen. Aan de grens werd zij vrijgelaten en toog eerst naar Den Haag, vervolgens naar Vlaardingen, al waar zij een nieuwe stamkaart wist machtig te worden. Intusschen stond zij in geregelde briefwisseling met haar familie. In een dezer brieven beschrijft zij, hoe zij bij een bevrijdings-optocht te Utrecht stond en toekeek. ,,De men- schen hadden eens moeten weten, welk een groote landverraadster in hun mid den stond!", getuigde zij triomfantelijk. Tenslotte wist zij een betrekking als huishoudster te krijgen, voorgevende in het bezit van diploma hulp in de huis houding etc. te zijn. Maar nadat men haar geruimen tijd had geobserveerd, liep zij toch de door haar zeer gehate P, O D.-menschen in handen. Cornelia Brantsma is 39 jaar oud. De vorige week Donderdag is zij overge bracht naar een gevangenkamp. In d< bijzondere strafgevangenis te Scheve- ningen werden Mussert en De Block v Scheltinga omtrent dit geval gehoord. Beiden bekenden, dat Cor de door haar opgegeven functies had bekleed. Meer dere P.O.D.'s stellen belang in naar. Zij vervulde een vertrouwenspost. Hoe veel brieven van Mussert en Co. heeft zij niet getypt, brieven van den leider aan den Fuehrer, brieven ook, waarin over het lot van vele goede Nederlan ders werd beslist! C. Th. R. JAPANSCHE ADEL GAAT AFSTAND DOEN VAN. ZIJN TITELS. De Japansche edellieden zullen zeer binnenkort afstand doen van hun titels. Er is voorloopig geen sprake van af stand van het uitgebreide grondbezit, dat zich in handen bevindt van deze afstammelingen der machtige feoda'e baronnen; blijft over de beantwoording van de vraag, of deze halve maatregel van afschaffing van titels met behoud van het voorrecht van het bezit de ge voelens van het volk zal bevredigen. TECHNISCHE BEHOEFTEN GAAN VOOR AANGEZIEN de vervaardiging van textielgoederen ter voorziening in de behoeften van de Nederlandsche bevolking tijdeus de laatste jaren practisch stilstond, is de behoefte tot ongekende hoogte gestegen. Men zegt niet te veel, wanneer men de stelling verdedigt, dat alle nog beschikbare tex tielgoederen vervangen dienen te worden, waarbij onder textielgoederen niet alleen kleeding en huishoudgoed wordt verstaan, maar ook textielgoederen, benoodigd voor einden. Thans sparen Straks koopen tallooze technische doel- Grondstoffen thans aanwezig In ruime mate zijn thans grondstoffen voor de textiel industrie aangevoerd. Ook al zouden normale verwerkings mogelijkheden voor deze grond stoffen bestaan, dan nog zou de binnenlandsche textielbehoefte niet kunnen worden gedekt. Door de plundering en vernie ling van bedrijven en installa ties, door de verwoesting van steden en dorpen, ja, van ge- heele streken, is er een groot tekort aan textielverwerkende industrieën. Bedrijfsleven gaat voor! Het spreekt haast vanzelf, dat zoo spoedig mogelijk getracht moet worden, het 'bedrijfsleven weer op gang te brengen. Zou men bijv. geen textiel vervaar digen voor transportbanden, ten behoeve van de mijnen, dan zou het onmogelijk zijn de kolenpro- ductie op te voeren. In de eer ste plaats dient derhalve tex tiel vervaardigd te worden ten einde de technische behoeften te kunnen dekken. Men denke hierbij aan transportbanden, aan voering voor de schoenin dustrie, canvas voor de banden industrie, kaasdoeken voor de zuivelindustrie e.d. Hoe noodzakelijk ook de klee- ding voorziening van de bevol king is, zij komt thans pas op de tweed'e plaats. Toen in het begin van den oorlog met de textieldistributie een aanvang werd gemaakt, was het mogelijk volgens een bepaald punten systeem textiel te distribueeren. De markt liet dit toe, er waren voldoende goederen beschik baar om per hoofd.een bepaald puntenkapitaal uit te deelen. Mede doordat tal van fabrieken voor „export" naar Duitschland moesten werken, verdwenen de toch al schaarsdhe textielvoor- raden als sneeuw voor de zon. Vele bedrijven werden daarne vens door gebrek aan grond stoffen en kolen stilgelegd. Na de algeheele bevrijding van Nederland kwam het pro ductie-apparaat met de aange voerde grondstoffen langzaam op gang. Aanvankelijk liet het kolencontingent juist toe, dat in de allernoodzakelijkste be hoeften aan technische weefsels werd voorzien. Een kleine ver ruiming kwam in de maand September, toen het kolencon tingent voor de textielindustrie van 5000 tot 10.000 ton kon worden verhoogd. De textielfa brieken kunnen derhalve nu ook voor burgerbehoeften gaan fabriceeren. De productie is evenwel nog zoo gering, dat van een nationale distributie vooreerst nog geen sprake kan zijn. Voorloopig komen alleen bepaalde bevolkingsgroepen voor textielgoederen in aanmer king. In de eerste plaats die personen, die ten gevolge van oorlogshandelingen hun hebben en houden verloren. Voorloopig geen invoer. De invoer van textiel uit het buitenland is vooreerst onmo gelijk. Door de langdurige pro ductie van textielgoederen voor oorlogsdoeleinden, is in de Ver eenigde Staten en Engeland eveneens groote schaarschte ontstaan. Verwacht wordt, dat Engeland in de eerstkomende twee jaren geen garens zal kun nen exporteeren. Met de huidige productie van de spinnerijen kunnen voor eerst slechts de allernoodzake lijkste technische weefsels wor den vervaardigd, voor civiele doeleinden zal alleen kleeding kunnen worden gemaakt be stemd voor oorlogsslachtoffers. 7 OO ZIJN DE FRANSCHEN". zei 55 God, ,,ze zijn niet zonder gebre ken, ze hebben er zelfs veel, en mis schien nog wel meer dan de anderen, maar met al hun gebreken houd ik toch het méést van hèn!" In een heel klein, maar kostelijk boek je schrijft Charles Péguy zijn gedach ten uit over het vaderland, dat hij zoo hartstochtelijk liefheeft. Hij schrijft als katholiek en Franschman in de feilloo- ze zekerheid aangaande Frarxnjk's heitijzenis. Hij ;aat in een gedicht God Zijn ge dachten uitzeggen over het Fransch-ï volk. Hij verheugt zich telkens over haar als de oudstq dochter der Kerk. Wie heeft er niet aan de opstanding van Frankrijk getwijfeld? Wie vreesde niet dat Frankrijk langzaam, maar ze ker, zou worden leeggezogen door den stroom van anarchie en heidendom.... En nu staan wij voor het resultaat der Fransche verkiezingen. Velen staan verbaasd over de éclatante overwinning der katholieken in hun „Mouvement républicain populaire". Maar de pracn- tige strijd van de katholieke leekcii, het élan van de katholieke jeugd treedt nu in dit verheugend en zoo tastbaar resultaat naar buiten. Onder leiding van Jacques Maritaui heeft zich in Frankrijk een katholieke beweging gevormd, die op den impuls van de Katholieke Actie met al de edelmoedigheid, waartoe een Fransen- man in staat is, zich in dienst gaat stel len van de eer van 't land, het waarach tig heil van het volk, de vrijheid van dé Kerk. Wij kunnen slechts hopen, dat dit de eerste stap is naar een glorieus réveil, maar dan niet alleen een Fransch. maar ook een katholiek reveil. Zeer zeker heb ben de vrouwen van Frankrijk tot deze katholieke zege bijgedragen. De oproep van den Paus was een appèl aai de moeders, aan haar die wij noemen het hart van het gezin. En het kan wel riet anders, of in e?n land waar het gezin zoo'n heel apart karakter heeft, moest het woord van den Paus wel een vrucht bare resonnance hebben. Charles Péguy schrijft: „Ah" zegt God, „deze Franschen, ze zijn mijn bes te dienaars. Ze zijn geweest en zal'en altijd blijven de beste soldaten vin mijn kiuistocht. En die kruistocht duurt nog altijd voort!" n regeeringskringen wordt den toe stand in Indië optimistischer beoor deeld. Het schijnt, dat verstandige In donesiërs meer invloed krijgen en dat deze inzien ten eerste: dat geweldda dige onderdrukking van den opstand veel bloed zou doen vloeien, met een uitslag, welke niet twijfelachtig Kan zijn, terwijl ze op de tweede plaats overtuigd zijn, dat het Koninklijk woord zal worden ingelost. Zeer somber daarentegen is men ge stemd ten aanzien van het aantal slacht offers der Japansche terreur. Waarschijnlijk zal er pas in den. zomer van 1946 eenige verrui ming komen. Een verruiming echter, die zeer zeker nog niet de enorme totale textielbehoef te zal kunnen dekken. Van overheidswege wordt het publiek met grooten na druk er op gewezen, dat het aanbeveling verdient door middel van sparen een ge deelte van het inkomen thans reeds te reserveeren. opdat men, wanneer straks weder om textielgoederen aan de markt komen, ook de koop kracht bezitte om zich deze goederen te kunnen aanschaf fen. UNRRA OP RAND VAN BANKROET De vice-directeur van de UNRRA, Jackson, heeft op een persconferentie te Ro me verklaard: „De Unrra is voor een ernstige cri sis gesteld en staat prac tisch op den rand van een bankroet". Jackson voeg de er aan toe, dat de be schikbare middelen slechts toereikend zouden zijn tot ongeveer de eerste week van Januari 1946.

Historische Kranten, Erfgoed Leiden en Omstreken

De Burcht | 1945 | | pagina 1